Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Τα χριστουγεννιάτικα έθιμα στην ανατολική Μακεδονία και Θράκη

soliddop — Mon, 27 Jan 2025 13:36:26 +0000

Τα χριστουγεννιάτικα έθιμα στην ανατολική Μακεδονία και Θράκη soliddop Mon, 01/27/2025 - 15:36

Τα χριστουγεννιάτικα έθιμα στην ανατολική Μακεδονία και Θράκη

Τα έθιμα και οι παραδόσεις των Χριστουγέννων είναι μια “κλωστή” που μας συνδέει με τους προγόνους μας, η τήρηση τους και η δημιουργία νέων αναμνήσεων με βάση όσα μας έμαθαν οι παππούδες αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι των Χριστουγέννων. Οι νεότεροι στην ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη διατηρούν ζωντανά τα έθιμα των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς που έφεραν μαζί τους οι παππούδες τους.

Η εορταστική περίοδος των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς αποτελεί μια ευκαιρία για πολλούς ανθρώπους, και ειδικότερα για τους απογόνους ταυτών που μετεγκαταστάθηκαν σε περιοχές της ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης, να κρατήσουν ζωντανές τις παραδόσεις των προγόνων τους και να τις μεταφέρουν, αναλλοίωτες, από γενιά σε γενιά.

Στην πόλη της Καβάλας, πολλοί κάτοικοι διατηρούν ακόμα κάποια από τα έθιμα που έφεραν μαζί τους οι πρόσφυγες από την Ανατολική Θράκη, όπως το σπάσιμο του ροδιού μπροστά στην είσοδο του σπιτιού για καλή τύχη, αλλά και η μεταφορά μιας πέτρας – συνήθως από το μικρότερο μέλος της οικογένειας – στο εσωτερικό του σπιτιού για να είναι στέρεο το σπίτι και γερή ολόκληρη η οικογένεια τη νέα χρονιά. Επίσης, πολλές οικογένειες μαγειρεύουν για το χριστουγεννιάτικό μεσημεριανό τραπέζι σπλήνα γεμιστή με κιμά και ρύζι και κουκουνάρια, ένα παραδοσιακό φαγητό που μαγειρεύονταν κυρίως από τις νοικοκυρές στο Μυριόφυτο της Ανατολικής Θράκης.

Στη δημοτική κοινότητα Μυρτοφύτου του δήμου Παγγαίου, την παραμονή της Πρωτοχρονιάς συνηθίζεται αγόρια που θα φύγουν στρατιώτες μέσα στη νέα χρονιά να συγκεντρώνουν μεγάλες στοίβες από ξύλα στην πλατεία. Την παραμονή του νέου χρόνου θα ανάψουν μια εντυπωσιακή φωτιά ψέλνοντας τα κάλαντα. Στις δώδεκα ακριβώς, με το χτύπημα του ρολογιού της εκκλησίας, ξεκινάει ένα παραδοσιακό γλέντι με τσίπουρο και γλυκά.

Στην δημοτική κοινότητα Ποδοχωρίου του δήμου Παγγαίου, την πρώτη ημέρα κάθε νέου χρόνου διατηρούν ακόμα αναλλοίωτο το έθιμο του «ποδαρικού», όπου τα πιο μικρά παιδιά επισκέπτονται όλα τα σπίτια του οικισμού μπαίνοντας μέσα σε αυτά με το δεξί πόδι, λένε ευχές στους νοικοκύρηδες του σπιτιού και δέχονται γλυκά και δώρα.

Στο νησί της Θάσου οι οικογένειες κρατούν ένα πολύ παλιό έθιμο, το σπόρδισμα των φύλλων. Κάθονται όλοι γύρω από το αναμμένο τζάκι, τραβούν την ανθρακιά προς τα έξω και ρίχνουν γύρω στα αναμμένα κάρβουνα, φύλλα ελιάς, βάζοντας στο νου τους από μια ευχή, χωρίς όμως να την πουν στους άλλους. Όποιου το φύλλο γυρίσει περισσότερο, εκείνου θα πραγματοποιηθεί και η ευχή του.

Από την παραμονή των Χριστουγέννων ένα ακόμη έθιμο αναβιώνει στην πόλη της Καβάλας και συγκεκριμένα στον οικισμό της Νέας Καρβάλης. Πρόκειται για την επίσκεψη του Καππαδόκη Άη Βασίλη που ολοκλήρωσε το μεγάλο του ταξίδι από την Καισαρεία φθάνοντας στο λαογραφικό χωριό «Ακόντισμα», όπου θα παραμείνει μέχρι την τελευταία μέρα του έτους.

Τέλος, στα Άβδηρα της Ξάνθης, την παραμονή της Πρωτοχρονιάς ορισμένες νοικοκυρές δε ζυμώνουν βασιλόπιτα, αλλά, ανοίγουν φύλλο και παρασκευάζουν μία πίτα με πράσο, κιμά και μπαχαρικό κύμινο. Μέσα στην πρασόπιτα βάζουν το φλουρί. Η πίτα ψήνεται σε παραδοσιακό ταψί, που ονομάζεται σινί και τα παλιότερα χρόνια σερβίρονταν πάνω σε χαμηλό ξύλινο τραπέζι, το σορβά.

ΠΗΓΗ

Project Category

ΠΑΜΘ

Tags

Θρησκεία

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Έθιμα της Πρωτοχρονιάς και των Θεοφανίων στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη

soliddop — Mon, 27 Jan 2025 13:19:00 +0000

Έθιμα της Πρωτοχρονιάς και των Θεοφανίων στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη soliddop Mon, 01/27/2025 - 15:19

Έθιμα της Πρωτοχρονιάς και των Θεοφανίων στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη

Οι ημέρες των εορτών είναι ημέρες αφιερωμένες στην παράδοση και τα βεβαίως στα ήθη και τα έθιμα, όπως και στις πατροπαράδοτες παραδόσεις. Τα ήθη και τα έθιμα ενός τόπου μαρτυρούν τις βαθύτερες ανησυχίες των ανθρώπων, όπως αυτές αποτυπώθηκαν στο πέρασμα των χρόνων.

Όπως είναι γνωστό, τα Χριστούγεννα και η Πρωτοχρονιά εορτάζονται με ποικίλους τρόπους σε διάφορες περιοχές της χώρας. Άλλωστε, τα ήθη και τα έθιμα του κάθε τόπου «χρωματίζουν» τις γιορτινές αυτές ημέρες και αποτελούν μία όαση χαράς για μικρούς και μεγάλους.

Στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης οι κάτοικοι -η πλειονότητα των οποίων έχουν τις ρίζες τους στον Πόντο και τη Μικρά Ασία- γνωρίζουν πώς να διατηρούν ζωντανές τις παραδόσεις κυρίως μέσα από τη νέα γενιά.

Από ολόκληρη την ανατολική Μακεδονία, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πολιτιστική παράδοση της Δράμας, με την πλούσια λαογραφία, τα ήθη τα έθιμα, τις γιορτές και τα διονυσιακά δρώμενα που πραγματοποιούνται όλες τις εποχές του χρόνου.

Στη Δράμα, οι Μωμόγεροι, ένα είδος λαϊκού παραδοσιακού θεάτρου, αναβιώνει στην Καλλίφυτο, όπου υπάρχουν πρόσφυγες από τον Πόντο. Η ονομασία Μωμόγεροι προέρχεται από τις λέξεις μίμος και γέρος, από τις μιμητικές κινήσεις που κάνουν οι πρωταγωνιστές με μορφή γεροντικών προσώπων. Οι παραστάσεις πραγματοποιούνται όλο το Δωδεκαήμερο (Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιά και Θεοφάνια).

Στην Καλή Βρύση Δράμας το πανάρχαιο πνεύμα είναι ζωντανό. Κυρίαρχο στοιχείο τα Μπαμπούγερα, άνθρωποι μεταμφιεσμένοι που το τριήμερο 6-7-8 Ιανουαρίου κάνουν την εμφάνισή τους στους δρόμους του χωριού. Ένα δρώμενο που έχει τις ρίζες του στη λατρεία του θεού Διόνυσου.

Στο νησί της Θάσου οι οικογένειες κρατούν ένα πολύ παλιό έθιμο είναι το σπόρδισμα των φύλλων και γίνεται ως εξής: Κάθονται όλοι γύρω από το αναμμένο τζάκι, τραβούν την ανθρακιά (θράκα) προς τα έξω και ρίχνουν γύρω στα αναμμένα κάρβουνα, φύλλα ελιάς, βάζοντας στο νου τους από μία ευχή, χωρίς να την πουν στους άλλους. Όποιου το φύλλο γυρίσει περισσότερο, εκείνου θα πραγματοποιηθεί και η ευχή του.

Στο Δημοτικό Διαμέρισμα Μυρτοφύτου στη δυτική ακτή της Καβάλας, την παραμονή της Πρωτοχρονιάς αναβιώνει ένα έθιμο που έχει τις ρίζες του στην Τουρκοκρατία. Τα αγόρια που θα φύγουν στρατιώτες μέσα στη νέα χρονιά συγκεντρώνουν μεγάλες στοίβες από ξύλα στην πλατεία.

Την παραμονή του νέου χρόνου θα ανάψουν μια εντυπωσιακή φωτιά ψέλνοντας τα κάλαντα. Στις δώδεκα ακριβώς, με το χτύπημα του ρολογιού της εκκλησίας, ξεκινάει ένα παραδοσιακό γλέντι με τσίπουρο και γλυκά.

Στην πόλη της Καβάλας, πολλοί κάτοικοι διατηρούν ακόμα κάποια από τα έθιμα που έφεραν μαζί τους οι πρόσφυγες από την Ανατολική Θράκη, όπως το σπάσιμο του ροδιού μπροστά στην είσοδο του σπιτιού για καλή τύχη, αλλά και η μεταφορά μίας πέτρας -συνήθως από το μικρότερο μέλος της οικογένειας- στο εσωτερικό του σπιτιού για να είναι στέρεο το σπίτι και γερή ολόκληρη η οικογένεια τη νέα χρονιά.

Στο δημοτικό διαμέρισμα Ποδοχωρίου στα δυτικά της Καβάλας, την πρώτη ημέρα κάθε νέου χρόνου διατηρούν ακόμα αναλλοίωτο το έθιμο του «ποδαρικού», όπου τα πιο μικρά παιδιά επισκέπτονται όλα τα σπίτια του οικισμού μπαίνοντας μέσα σε αυτά με το δεξί πόδι, λένε ευχές στους νοικοκύρηδες του σπιτιού και δέχονται γλυκά και δώρα.

Στα Άβδηρα της Ξάνθης, την παραμονή της Πρωτοχρονιάς ορισμένες οικογένειες δε ζυμώνουν βασιλόπιτα, αλλά, ανοίγουν φύλλο και παρασκευάζουν μία πίτα με πράσο, κιμά και μπαχαρικό κύμινο. Μέσα στην πρασόπιτα βάζουν το φλουρί. Η πίτα ψήνεται σε παραδοσιακό ταψί το σινί και τα παλιότερα χρόνια σερβίρονταν πάνω σε χαμηλό ξύλινο τραπέζι, το σορβά.

Η βασιλόπιτα σε πολλά μέρη της Ροδόπης και του Έβρου, αντί για έναν παρά περιέχει διάφορα σημαδάκια (π.χ. φασόλι, κλαδάκι, σταφίδα, τυρί), όσα τα μέλη της οικογένειας και πλάθεται από πριν, έτσι που να μπορεί να χωριστεί σε ισάριθμα κομμάτια.

Κόβεται την παραμονή το βράδυ και μοιράζεται στα μέλη της οικογένειας. Το κάθε μέλος ανάλογα με το σημαδάκι που θα του τύχει, θα έχει μέσα στη χρονιά και τα ανάλογα καθήκοντα (π.χ. άλλος να ευθύνεται για το αμπέλι, άλλος για τα ζώα κ.ο.κ.).

Σε όλα τα σπίτια της Σαμοθράκης, έχουν μέλι με καρύδια και λουκουμάδες. Το βράδυ λίγο πριν έρθει ο νέος χρόνος, όλα τα μέλη της οικογένειας ρίχνουν ξερά φύλλα ελιάς στα κάρβουνα που καίνε στη φωτιά του τζακιού, κάνοντας ευχές. Αν το λιόφυλλο αναποδογυρίσει πάνω στα κάρβουνα η ευχή θα πραγματοποιηθεί.

ΠΗΓΗ

Project Category

ΠΑΜΘ

Tags

Θρησκεία

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Μια βόλτα στο Μουσείο Καπνού στην Καβάλα

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 08:15:54 +0000

Μια βόλτα στο Μουσείο Καπνού στην Καβάλα soliddop Tue, 03/28/2023 - 11:15

Εκεί που μαζεύτηκε η Ιστορία μιας πόλης, αλλά και της μισής Ελλάδας, της Μακεδονίας, Θράκης και Στερεάς, που μεγάλωσαν μέσα στην καλλιέργεια και επεξεργασία καπνού

Η Μανίνα Ζουμπουλάκη μας ξεναγεί στο Μουσείο Καπνού της Καβάλας.

Το Μουσείο στεγάζεται σε μια καπναποθήκη του 1960, στην Καβάλα, την πόλη που κάποτε ήταν «η Μέκκα του Καπνού»: ήταν γεμάτη καπναποθήκες και μοσχοβολούσε καπνό ως τα σίξτυς, κατά τους πιο αρχαίους, από τον 19ο αιώνα που άνθισε η καλλιέργεια, η επεξεργασία και η εμπορία καπνού στην περιοχή. Ο «μπασμάς», ή «καπνός ανατολικού τύπου», ήταν η εκλεκτή ποικιλία της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης από το 1820. Δεν πρόλαβα την Καβάλα ως Μέκκα, πόσο μάλλον του Καπνού – ήδη οι καπναποθήκες είχαν αρχίσει να κλείνουν από τα τέλη της δεκαετίας του ’60. Η πτώση ξεκίνησε μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, που μπήκαν τα (φθηνότερα, και πιο βιομηχανοποιημένα) αμερικάνικα καπνά στην Ευρωπαϊκή αγορά. Οι Πομάκοι στη Θράκη καλλιεργούν ακόμα την ποικιλία μπασμά για δική τους χρήση ή για περιορισμένο εμπόριο.

Αυτά μου τα λέει η πολιτισμολόγος Κλεοπάτρα Χαλβατζόγλου. Ο Πρόεδρος του Ινστιτούτου Κοινωνικών Κινημάτων και Ιστορίας Κανού, Ιωάννης Βύζικας, έχει γράψει ένα τεράστιο, τρίτομο έργο με τίτλο «Καβάλα, η Μέκκα του Καπνού» − η ανάπτυξη, η άνθιση της πόλης, συνδέεται στενά με το καπνεμπόριο, και η μεγαλο-αστική τάξη της ήταν, βασικά, καπνέμποροι. Και το ένα έφερνε το άλλο: η οικογένεια του μπαμπά μας έφτιαχνε παστά ψάρια, κωνσταντινοπολίτικα, σε ωραία βιοτεχνία που έκλεισε μαζί με τα Σίξτυς − η παστή σαρδέλα ήταν το στάνταρ κολατσιό του καπνεργάτη και, όταν σταμάτησαν τα καπνά, έπεσε και η ζήτηση του αλίπαστου. Δεν το ανέφερα δηλαδή έτσι στο άσχετο το παστό, αλλά επειδή ήταν σχετικό με τον καπνό.

Το Μουσείο Καπνού έχει εργαλεία από τα 1800, τσεκρέδες (μαχαίρια), τάψες (τάβλες), γκιούμια (κανάτες), πινακίδες, εντυπωσιακό φωτογραφικό υλικό, κάδρα, δεμάτια, πακέτα και συσκευασίες καπνού, μηχανήματα, πινακίδες καπνοπαραγωγών από την Κατερίνη, την Ξάνθη, την Κομοτηνή, τις Σέρρες, το Σιδηρόκαστρο, ακόμα και το Αγρίνιο. Έχω έναν φίλο από την Ελασσόνα που στα παιδικά του χρόνια δούλευε στα καπνοχώραφα, κι έναν ακόμα, από χωριό τις Βέροιας, που δούλευε στις καπναποθήκες, στις συσκευασίες καπνού. Υπήρχαν όλα αυτά μέχρι τη δεκαετία του ’70, αλλά όχι στην Καβάλα. Στο μουσείο της οποίας βλέπω και μια φωτογραφία της όμορφης συνδικαλίστριας Αναστασίας Καρανικόλα, «εκτελεσθείσα το 1936» κατά τη λεζάντα: το Καπνεργατικό ήταν από τα πρώτα μαζικά (εργατικά) κινήματα στην Ελλάδα − οι συνθήκες εργασίας στα καπνοχώραφα αλλά και στις καπναποθήκες ήτανε σκληρές...

Το Μουσείο Καπνού θα μεταφερθεί κάποια στιγμή στη Δημοτική Καπναποθήκη (από τις λίγες του 1910, που έχουν διατηρηθεί στην πόλη), στην Πλατεία Καπνεργάτη. Ως τότε, οι πολύ ενδιαφέρουσες συλλογές του στεγάζονται στην καπναποθήκη του Εθνικού Οργανισμού Καπνού, σχεδιασμένη από τον Λέανδρο Ζωίδη. Στο πωλητήριο του Μουσείου βρίσκεις βιβλία, ιστορικά συγγράμματα και αρωματικά σαπούνια από καπνό. Αν είστε από χωριό/κωμόπολη ή μεγαλούτσικος, μπορεί να θυμάστε ότι οι παππούδες έβαζαν καπνόφυλλα πάνω στις πληγές, για αντισηψία και για να σταματήσει η αιμορραγία. Και αν το θυμάστε έστω αμυδρά, κάντε μια βόλτα από το Μουσείο Καπνού.

Κ. Παλαιολόγου 4, Καβάλα, 2510223344. www.tobaccomuseum.gr

ΠΗΓΗ

Project Category

Καβάλα

Tags

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Πολιτιστική κληρονομιά

Σαμοθράκη: Πλήρης οδηγός για το πιο αινιγματικό ελληνικό νησί

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 08:04:41 +0000

Σαμοθράκη: Πλήρης οδηγός για το πιο αινιγματικό ελληνικό νησί soliddop Tue, 03/28/2023 - 11:04

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το παρθένο νησί, με την πλούσια βλάστηση και τη μυστηριακή αύρα.

Η Σαμοθράκη, το νησί του Θρακικού Πελάγους που αποπνέει έναν αέρα αινιγματικό, σχεδόν μυστηριακό, περιμένει να την ανακαλύψετε. Η σπάνια φυσική ομορφιά της, εναλλάσσεται ανάμεσα στην πυκνή βλάστηση με αιωνόβια πλατάνια, φτέρες και βότανα και στο άγριο, πετρώδες σκηνικό. Στο επίκεντρο, βρίσκεται το όρος Σάος, που επισκιάζει κάθε δραστηριότητα επάνω και γύρω από το νησί και το υψόμετρό του ξεπερνάει τα 1600 μέτρα.

Βραχώδεις, απόκρημνες πλαγιές, δύσβατα μονοπάτια, διάσπαρτες πισίνες που σμίλεψε η φύση, γάργαρα νερά, άγρια βλάστηση και απόκοσμες παραλίες, συνθέτουν το ιδανικό σκηνικό για όσους αγαπούν την περιπέτεια και τις εναλλακτικές διακοπές, μακριά από πολυσύχναστες παραλίες και πολυτελή ξενοδοχεία.

Αν επισκεφτείτε την Σαμοθράκη, θα πρέπει να είστε έτοιμοι να εξερευνήσετε τα μυστικά της, να αφεθείτε στην μυστηριώδη ενέργεια που αποπνέει, η οποία συνδέεται με αρχαίους θρύλους και θεούς. Όπως είναι γνωστό από την Ιστορία, στο νησί τελούνταν τα Καβείρια Μυστήρια, οικουμενικά και πανανθρώπινα, όπου γίνονταν όλοι δεκτοί, χωρίς καμία διάκριση σε φύλο, τάξη, εθνικότητα, ή θρησκεία, με θεμελιώδη σκοπό την ηθική ανέλιξη των ανθρώπων και η αύρα αυτών των Μυστηριών, μοιάζει να αιωρείται ακόμα και σήμερα επάνω από το νησί.

Το «Στασίδι» του Αποστόλου Παύλου κοντά στην Παλαιάπολη. Photo: Παναγιώτης Σαββίδης

Όμως, η Σαμοθράκη δεν συνδέεται μόνο με αρχαία μυστήρια, αλλά και με την ορθοδοξία, αφού είναι το πρώτο ευρωπαϊκό έδαφος που επισκέφθηκε ο Απόστολος Παύλος το 49 μ.Χ. κατευθυνόμενος προς τη Μακεδονία.

Η Χώρα, η πρωτεύουσα του νησιού, έχει ανακηρυχθεί διατηρητέος οικισμός και είναι χτισμένη αμφιθεατρικά στις νοτιοανατολικές πλαγιές του Σάος. Περιηγηθείτε στα στενά σοκάκια, ανεβείτε σκάλες που οδηγούν σε πλατείες με θέα το πέλαγος, και αφεθείτε στην ανεπιτήδευτη ομορφιά του νησιού.

Η τοπική γαστρονομική παράδοση, βασίζεται στα φημισμένα αγριοκάτσικα που βόσκουν ελεύθερα στο νησί και πίνουν νερό από τη θάλασσα και αυτό είναι το μυστικό που κάνει τόσο εύγευστο το κρέας. Επίσης, στη Σαμοθράκη υπάρχει ο παλαιότερος παραδοσιακός φούρνος, που λειτουργεί από το 1853 και έχει ανακηρυχτεί διατηρητέο μνημείο.

Το τοπίο που θα αντικρύσετε είναι τραχύ και απόκοσμο με μεγάλους, κοφτερούς βράχους να ξεπηδούν μέσα από τα νερά του Αιγαίου Πελάγους/Photo: Shutterstock

Πώς θα φτάσετε στη Σαμοθράκη

Στη Σαμοθράκη θα φτάσετε με καράβι από την Αλεξανδρούπολη ή από τη Λήμνο. Στο νησί υπάρχουν ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια, αλλά και οργανωμένα κάμπινγκ. Για φαγητό, υπάρχουν ταβέρνες και ψαροταβέρνες.

Πού να μείνετε

Hotel Aeolos: Το ξενοδοχείο είναι χτισμένο σε ένα λόφο, 20μ. από την παραλία της Καμαριώτισσας, ενώ το λιμάνι της Σαμοθράκης βρίσκεται σε απόσταση δέκα λεπτών με τα πόδια. (Καμαριώτισσα, www.hotelaeolos.com/gr, τηλ. 2551 041595)

Samothraki Village Hotel: Το ξενοδοχείο Samothraki Village, βρίσκεται στην Παλαιόπολη, και έχει θέα τη θάλασσα. Προσφέρει πρωινό με ντόπια βιολογικά προϊόντα και παραδοσιακό μενού. Στο χώρο του ξενοδοχείου λειτουργεί poolbar και snackbar με θέα το Θρακικό πέλαγος (Παλαιόπολη, www.samothrakivillage.gr, τηλ. 2551 042300)

Niki Beach Hotel: Το ξενοδοχείο Niki Beach Hotel βρίσκεται στην Καμαριώτισσα, 500 μέτρα από το λιμάνι της Σαμοθράκης και μπροστά στην παραλία. (Καμαριώτισσα, www.nikibeach.gr/el, τηλ. 2551 041545)

Κάμπινγκ: Αν προτιμάτε τον εναλλακτικό τουρισμό και την αίσθηση ελευθερίας που προσφέρει η επαφή με τη φύση, μπορείτε να επιλέξετε κάμπινγκ για τη διαμονή σας.
Camping Φυσικής Διαβίωσης (τηλ. 2551 098244)
Camping Varades (3ο χιλ. επαρχιακής οδού Θερμών, Άνω Μεριά 2551 098424)

Από τους Κήπους θα δείτε το καλύτερο ηλιοβασίλεμα σε όλο το νησί/Photo: Shutterstock

Πού να κολυμπήσετε

Η Σαμοθράκη έχει λίγες παραλίες, που η κάθε μια έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες. Ωστόσο, στο νησί δεν θα βρείτε αμμουδιές και ρηχά νερά, αλλά παραλίες που φημίζονται για την αδάμαστη ομορφιά τους. Όμως, ακόμα πιο διάσημες είναι οι φυσικές πισίνες του νησιού, τις οποίες οι επισκέπτες προτιμούν περισσότερο από τις παραλίες λόγω της μοναδικότητας, του φυσικού τους κάλλους και των κρύων νερών.

Η παραλία Παχιά Άμμος/Photo: Shutterstock

Παχιά Άμμος: Είναι η πιο δημοφιλής και πολυσύχναστη παραλία σε όλο το νησί. Είναι εύκολα προσβάσιμη με αυτοκίνητο και απέχει περίπου 15 χιλιόμετρα από την Καμαριώτισσα, το λιμάνι της Σαμοθράκης. Μεγάλη, αμμώδης παραλία με καθαρά νερά, ιδανική για οικογένειες με μικρά παιδιά. Στο σημείο υπάρχει beach bar, εστιατόριο και ξαπλώστρες που δύσκολα θα βρείτε σε άλλη παραλία της Σαμοθράκης.

Κήποι: Είναι η πιο απομακρυσμένη παραλία της Σαμοθράκης, στο νοτιοανατολικό άκρο του νησιού, με άγρια ομορφιά, δημιούργημα ηφαιστειακής δραστηριότητας. Είναι στρωμένη με πέτρα και χαλίκι, θυμίζει σεληνιακό τοπίο, τέλεια εναρμονισμένο με τη θάλασσα και τα βράχια που υψώνονται. Ιδανικό σημείο για να θαυμάσετε το ειδυλλιακό ηλιοβασίλεμα.

Βάτος: Βρίσκεται ανατολικά της Παχιάς Άμμου, με λευκή άμμο και πέτρες να ξεπροβάλουν από το νερό. Ο πιο εύκολος τρόπος για να προσεγγίσετε την παραλία είναι με πλοιάριο. Εδώ καταλήγουν τα νερά του καταρράκτη Κρεμαστού και τα βράχια που ονομάζονται «Της Γριάς τα Πανιά». Αν έχετε εμπειρία στην πεζοπορία, μπορείτε να φτάσετε στην παραλία διασχίζοντας το δύσβατο φαράγγι του Βάτου, από τις πιο δύσκολες διαδρομές του όρους Σάος και γι’ αυτό συνίσταται προσοχή.

Πύργος του Φονιά: Είναι από τις πιο γνωστές παραλίες της Σαμοθράκης. Ο θρύλος λέει ότι στον πύργο που υπάρχει στην παραλία είχε γίνει κάποτε ένας τρομακτικός φόνος και από αυτό το γεγονός πήρε το όνομά του το σημείο. Γκρίζο βοτσαλάκι και καταγάλανα νερά. Σε αυτό το σημείο καταλήγει και ο χείμαρρος με το ίδιο όνομα “Φονιάς”.

Στο Υδροθεραπευτήριο. η θερμοκρασία του νερού αγγίζει τους 38-39°C. Photo: Παναγιώτης Σαββίδης

Θερμά Λουτρά: Οικισμός με ιαματικά νερά που οι θεραπευτικές τους ιδιότητες είναι γνωστές από τη βυζαντινή εποχή και ενδείκνυνται για παθήσεις ρευματοειδούς αρθρίτιδας, χρόνιων ρευματοπαθειών, γυναικολογικών, αγγειοπαθειών, δερματοπαθειών κ.λπ. Αν θέλετε να βυθιστείτε σε ζεστά, ευεργετικά νερά, μπορείτε να επισκεφτείτε τις εγκαταστάσεις του Δημοτικού Υδροθεραπευτηρίου με τις θειούχες πηγές, που διαθέτει εσωτερικές και εξωτερικές πισίνες και ατομικούς λουτήρες.

Η ομώνυμη παραλία, είναι στρωμένη με μικρό βότσαλο και διαθέτει beach bar, ξαπλώστρες, ομπρέλες, και μία καντίνα για τα απαραίτητα. Μπορείτε να φτάσετε εύκολα στην παραλία και με αυτοκίνητο από το λιμάνι του νησιού. Στο χωριό θα βρείτε μίνι μάρκετ, καφέ, εστιατόρια και μπαρ και δύο οργανωμένα κάμπινγκ.

Η πιο διάσημη και εύκολη στην πρόσβαση βάθρα είναι η “Γριά Βάθρα”. Από το χωριό Θερμά θα ακολουθήσετε το μονοπάτι μέσα από τις φτέρες/Photo: Shutterstock

H Σαμοθράκη έχει άγρια παρθένα φύση, πηγές, καταρράκτες, δάση από βελανιδιές, πλατάνια, πεύκα και κέδρους/Photo; Shutterstock

Κολύμπι σε παγωμένες βάθρες

Τα νερά των ρεμάτων που κατηφορίζουν από το βουνό, χύνονται από καταρράκτες σε μικρές λίμνες-πισίνες, τις οποίες οι ντόπιοι ονομάζουν «βάθρες» και υπάρχουν περίπου 100 σε αριθμό σε όλο το νησί. Όμως, δεν είναι όλες εύκολα προσβάσιμες και για να τις προσεγγίσετε, χρειάζεται μεγάλη προσοχή και καλή φυσική κατάσταση. Οι πιο γνωστές είναι οι απολήξεις των ρεμάτων της Γριάς και του Φονιά, κοντά στον οικισμό Θέρμα. Ωστόσο, σε αυτά τα σημεία θα συναντήσετε αρκετούς επισκέπτες, ίσως περισσότερους από ότι στις παραλίες του νησιού. Οι «βάθρες» είναι ο πόλος έλξης της Σαμοθράκης και πολλοί τολμούν να βουτήξουν ακόμα και γυμνοί στα παγωμένα νερά τους, περιτριγυρισμένοι από ένα φυσικό τοπίο που θυμίζει τροπικό δάσος.

Γριά Βάθρα: Η πιο διάσημη και εύκολη στην πρόσβαση είναι η «Γριά Βάθρα». Θα την προσεγγίσετε από το χωριό Θερμά, ακολουθώντας το μονοπάτι μέσα από τις φτέρες και κάτω από τα πλατάνια. Θα συναντήσετε διαδοχικά τρεις «πισίνες» με τις δύο πρώτες να είναι εύκολα προσβάσιμες. Από την τρίτη μέχρι την τέταρτη βάθρα, υπάρχει ένα δύσκολο πέρασμα δίπλα σε καταρράκτη και χρειάζεται πολύ προσοχή και εμπειρία για να περάσετε. Εκτιμάται ότι το σύμπλεγμα της Γριάς Βάθρας αριθμεί συνολικά 62 βάθρες, άλλες μικρότερες, άλλες μεγαλύτερες, όμως όλες με την ίδια ομορφιά.

Βάθρα του Φονιά: Μετά το χωριό Θερμά, υπάρχουν πινακίδες για το φαράγγι του Φονιά, ένα από τα πιο ειδυλλιακά σημεία του νησιού. Μετά από 30 λεπτά εύκολο περπάτημα θα βρείτε τον πρώτο καταρράκτη και τη μεγάλη βάθρα. Η προσέγγιση των επόμενων βάθρων, δυσκολεύει πολύ και καλό θα είναι να το επιχειρήσετε μόνο με κάποιον οδηγό.

Στη Γριά Βάθρα, η πρώτη και η δεύτερη πισίνα έχουν εύκολη πρόσβαση, ενώ για την τρίτη θα πρέπει να βουτήξετε στα νερά της δεύτερης/Photo: Shutterstock

Τι να κάνετε

Η Σαμοθράκη φημίζεται για τον τουρισμό ορεινού όγκου, δηλαδή τις δραστηριότητες που αφορούν υπαίθρια αθλήματα που έχουν σχέση με το βουνό που δεσπόζει στο νησί και προσελκύει όσους επιθυμούν εναλλακτικές μορφές τουρισμού. Αν σας αρέσουν αυτά τα σπορ, τότε η Σαμοθράκη είναι ο προορισμός που αναζητάτε. Το βουνό Σάος, είναι το ψηλότερο στο Αιγαίο και η κορυφή του που ονομάζεται Φεγγάρι βρίσκεται σε ύψος 1.611 μ. και περιμένει να ανακαλύψετε τις ομορφιές και να ανταποκριθείτε στις προκλήσεις του.

Ανάβαση στο Σάος: Η ανάβαση του όρους, χρειάζεται εμπειρία και αντοχές, καθώς δεν είναι εύκολη. Η διαδρομή είναι περίπου 8 χιλιόμετρα, συχνά με ανηφορική και απότομη πορεία και στην κορυφή θα φτάσετε σε περίπου 6 ώρες. Οι πλαγιές που βρίσκονται στα βόρεια του βουνού, καλύπτονται από βελανιδιές, και κατάφυτα ρέματα που χύνονται σε δεκάδες βάθρες. Αντίθετα, οι κορυφές, ξεπροβάλλουν γυμνές και απόκρημνες. Αν δεν διαθέτετε εξοπλισμό και εμπειρία, εμπιστευτείτε επαγγελματίες οδηγούς και εκπαιδευτές.

Canyoning σε Καταρράκτες: Το canyoning στη Σαμοθράκη προσφέρει περισσότερες από 10 διαδρομές και συνδυάζει πεζοπορία, κολύμπι, καταρρίχηση σε καταρράκτες και σε φυσικές τσουλήθρες.

Ο πλούσιος βυθός της Σαμοθράκης είναι ιδανικός για οργανωμένες καταδύσεις (scuba diving). Photo: Samothraki Diving Center

Καταδύσεις: Το υποβρύχιο τοπίο της Σαμοθράκης μεταβάλλεται συνεχώς. Κοφτερά βράχια, υποβρύχια σπήλαια, επιβλητικοί βράχοι και ύφαλοι περιμένουν τους λάτρεις των καταδύσεων.

Επίσης, μπορείτε να δοκιμάσετε ψάρεμα, ορεινή ποδηλασία, αλεξίπτωτο πλαγιάς, αναρρίχηση βράχων, καταρρίχηση και πεζοπορία. Πριν από κάθε δραστηριότητα αυτού του είδους, πρέπει πάντα να ενημερώνεστε από επίσημες πηγές (Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία, Λιμενικό, Τουριστική Αστυνομία) για τις καιρικές συνθήκες, ενώ αν δεν έχετε προηγούμενη εμπειρία καλό είναι να εμπιστευτείτε τους ειδικούς. (https://hellascanyon.com, https://baseoutdooractivities.com, www.facebook.com/samothrakidiving, https://divefun.ro).

Κρουαζιέρες: Αν σας αρέσουν οι εκδρομές με πλοιάρια, μπορείτε να λάβετε μέρος σε οργανωμένες ημερήσιες κρουαζιέρες γύρω από το νησί. Σε αυτές τις εξορμήσεις, θα έχετε την ευκαιρία να επισκεφθείτε το Κρεμαστό Νερό στα νότια της Σαμοθράκης, όπου μέσα σε ένα άγριο φυσικό περιβάλλον ξεχωρίζει ένας εντυπωσιακός καταρράκτης 180 μέτρων, που χύνεται στη θάλασσα. Επιπλέον, θα θαυμάσετε την παράξενη γεωμορφολογία των βράχων της ακτογραμμής, που οι ντόπιοι ονομάζουν «Της Γριάς τα Πανιά» και θα κολυμπήσετε στις μαγευτικές παραλίες Βάτος και Γυάλι, που η πρόσβαση γίνεται μόνο από τη θάλασσα (www.facebook.com/samothrakicruises, www.discovery-travel.gr)

Ιερό των Μεγάλων Θεών. Photo: Παναγιώτης Σαββίδης

Αντίγραφο της Νίκης της Σαμοθράκης. Photo: Παναγιώτης Σαββίδης

Αρχαιολογικό χώρος: Επισκεφτείτε τον αρχαιολογικό χώρο της Παλαιόπολης όπου διασώζονται ερείπια σημαντικών κτισμάτων. Στο Αρχαιολογικό Μουσείο, εκτίθενται αρχιτεκτονικές αναπαραστάσεις των κτηρίων και στον εξωτερικό χώρο υπάρχει αντίγραφο του παγκοσμίου φήμης αγάλματος της Νίκης της Σαμοθράκης. Επιπλέον, οι μεσαιωνικοί πύργοι των Γατελούζων, οι οποίοι είναι τμήματα του οχυρωματικού δικτύου που κατασκεύασε η οικογένεια των Γενοβέζων Gateluzzi, κατά την ύστερη βυζαντινή περίοδο. Σώζονται τρία κτίσματα, το ένα από τα οποία φέρει επιγραφή με το οικόσημο της οικογενείας.

Θρησκευτικά μνημεία: Όπως προαναφέραμε, η Σαμοθράκη είναι το πρώτο ευρωπαϊκό έδαφος που επισκέφθηκε ο Απόστολος Παύλος το 49 μ.Χ. κατευθυνόμενος προς τη Μακεδονία. Μπορείτε να επισκεφτείτε το μνημείο-προσκύνημα, που βρίσκεται στη βόρεια πλευρά του νησιού και ονομάζεται «Στασίδι». Στο λιτό ημικυκλικό κτίσμα από ξύλο και πέτρα, μπορείτε να θαυμάσετε τέσσερα μεγάλα ψηφιδωτά με παραστάσεις από το πέρασμα του Αποστόλου Παύλου στη Σαμοθράκη. Επιπλέον, μπορείτε να επισκεφτείτε τις εκκλησίες και τα ξωκλήσια του νησιού, όπως το ξωκλήσι της Παναγίας Κρημνιώτισσας που μοιάζει να αιωρείται στην άκρη του απόκρημνου βράχου όπου είναι χτισμένο και έχει θέα το βόρειο Αιγαίο και την Ίμβρο, αλλά και την Ιερά Μονή Χριστού που χρονολογείται στον 14ο αιώνα και είναι ένα από τα σημαντικότερα χριστιανικά μνημεία της Σαμοθράκης.

Λαογραφικό Μουσείο: Μια επίσκεψη στο Λαογραφικό Μουσείο της Σαμοθράκης, θα σας ταξιδέψει στον παραδοσιακό τρόπο ζωής των ντόπιων. Στεγάζεται σε ένα παλιό αρχοντικό του 19ου αι. και φιλοξενεί παραδοσιακά αντικείμενα καθημερινής χρήσης, όπως γεωργικά εργαλεία, εργαλεία για την επεξεργασία της κλωστής και τον αργαλειό. Επίσης, μπορείτε να δείτε μια πιστή αναπαράσταση ενός παραδοσιακού σπιτιού με πλήρη επίπλωση και διακόσμηση, πλούσιο φωτογραφικό υλικό και τοπικές φορεσιές.

Kατσικάκι σαμοθρακίτικο στη σούβλα/Photos : Παν. Σαββίδης

Κατσικάκι, μελιτζάνα, τυρί και μπύρα. Όλα ντόπια/Photos : Παν. Σαββίδης Γαστρονομική ταυτότητα

Γαστρονομική ταυτότητα

Το κατσίκι, είναι η σπεσιαλιτέ της Σαμοθράκης, αφού τα κοπάδια βόσκουν ελεύθερα και πίνουν νερό από τη θάλασσα που τα κάνει πιο νόστιμα, όμως η κουζίνα της δεν περιορίζεται σε αυτό.

Δοκιμάστε γλυκά του κουταλιού, όπως το το πραούστο ή πραούστι, που φτιάχνεται από ένα κιτρινοπράσινο φρούτο που είναι είδος δαμάσκηνου. Άλλο τοπικό γλύκισμα είναι ο χασλαμάς, που γίνεται σε ταψί η γεύση του θυμίζει μελομακάρονο.

Η Σαμοθράκη φημίζεται και για το ιδιαίτερο μέλι που παράγει σε μικρές ποσότητες και έχει γλυκόπικρη γεύση.

Μπαρμπούνια και χταπόδι δίπλα συνοδεία ντόπιου λευκού κρασιού/Photos : Παν. Σαββίδης

Πού να φάτε

Ο Βράχος: Βρίσκεται στον οικισμό Προφήτης Ηλίας, με θέα το Αιγαίο. Θα βρείτε ντόπιο αγριοκάτσικο στη σούβλα. Στο μενού υπάρχει η ιδιαίτερη συκωταριά σούβλας. Όλα τα συνοδευτικά και οι σαλάτες, είναι από ντόπια προϊόντα, όπως και η μπύρα «Φονιάς» που πήρε το όνομά της από το φημισμένο ρέμα. (Προφήτης Ηλίας, τηλ. 2551 095264)

Καρυδιές: Η παραδοσιακή ταβέρνα «Καρυδιές» βρίσκεται στην ανατολική άκρη του νησιού, στον αραιοκατοικημένο οικισμό της Άνω Μεριάς. Στο μενού θα βρείτε κατσίκι με πολλές παραλλαγές, κότσι με πατάτες, τσιγαρισμένη φασολάδα, μακαρονάδα με κατσίκι και ζεστό χωριάτικο ψωμί που μόλις βγήκε από τον ξυλόφουρνο.

Στοά: Αν σας αρέσει το street food, ψητοπωλείο «Στοά» που βρίσκεται στα Θερμά, μπορείτε να δοκιμάσετε σάντουιτς με κατσικίσιο κρέας. (Θερμά, τηλ. 2551 098358)

Κατσίκι κότσι με πατάτες μελομένα/Photos : Παν. Σαββίδης

Τσιγαρισμένη φασολάδα και ζεστό χωριάτικο ψωμί/Photos : Παν. Σαββίδης

Η γέφυρα του φονιά: Η ταβέρνα «Η γέφυρα του φονιά», βρίσκεται εκεί από όπου ξεκινά το ρέμα του Φονιά που καταλήγει στις φημισμένες βάθρες. Στο μενού θα βρείτε ομελέτες, μαγειρευτά όπως μοσχαράκι με μελιτζάνα, κριθαράκι, γεμιστά, κοκκινιστό, μουσακάς, παστίτσιο κ.α. (Φονιάς, τηλ. 697 235 6389 )

Αργώ: Η ψαροταβέρνα «Αργώ» στον Βασιλικό, σερβίρει φρέσκα ψάρια και θαλασσινά του Θρακικού Πελάγους, όπως συναγρίδα, φαγκρί, μπαρμπούνι, χταπόδι, αστακό κ.α. Το κατάστημα διαθέτει τοπικό λευκό κρασί, ούζο ή τσίπουρο. (Κάτω Καρυώτες-Βασιλικός, τηλ. 2551 042139)

Ουζερί Κεσμές: Παραδοσιακό ουζερί, που το μπαλκόνι του έχει θέα την γραφική Χώρα. Σερβίρει το τοπικό πιάτο «μαντί» που είναι καβουρντισμένος κιμάς από χοιρινό και φύλλο πίτας με γέμιση ρυζιού, τηγανίτες με κολοκυθολούλουδο και πίτα με χειμωνιάτικο κολοκύθι. (Χώρα, Τηλ. 2551 041229)

Παραδοσιακός Φούρνος: Είναι ο παλαιότερος παραδοσιακός φούρνος της Ελλάδας, αφού χρονολογείται από από το 1853. Το 1998 ανακηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού που συμβάλλει στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού. Η διαδικασία παραγωγής των αρτοσκευασμάτων είναι χειροποίητη και όλα ψήνονται στον ξυλόφουρνο. Μεταξύ άλλων, φουρνίζει ντόπια παξιμάδια και επτάζυμο (Χώρα, τηλ. 2551 041433).

Διαβάστε ακόμα:

Η απόκοσμη ομορφιά της Σαμοθράκης: Κολύμπι σε βάθρες, παραμυθένια τοπία, αίσθηση ελευθερίας

Βάθρες Σαμοθράκης: Βουτιές στις πιο μαγευτικές φυσικές πισίνες της Ελλάδας

Καταρράκτες Βαρβάρας: Ένα μικρό θαύμα της φύσης στη Χαλκιδική

ΠΗΓΗ

Project Category

Σαμοθράκη

Tags

Γαστρονομία – Οίνος – Προϊόντα

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Πολιτιστική κληρονομιά

Φύση

Δραστηριότητες και Αθλητισμός

Θάλασσα

Εντυπωσιακή κεφαλή του Μεγάλου Αλεξάνδρου στο αρχαιολογικό Μουσείο της Θάσου

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 08:00:34 +0000

Εντυπωσιακή κεφαλή του Μεγάλου Αλεξάνδρου στο αρχαιολογικό Μουσείο της Θάσου soliddop Tue, 03/28/2023 - 11:00

Το αρχαιολογικό Μουσείο Θάσου διαθέτει μία από τις πλουσιότερες συλλογές μαρμάρινων γλυπτών, ολόγλυφων και ανάγλυφων έργων από το περίφημο θασιακό μάρμαρο, αλλά και πεντελικό και παριανό.

Ένα ξεχωριστό έκθεμα από τα Μουσεία της χώρας αναδεικνύει κάθε εβδομάδα, στον επίσημο λογαριασμό του στο Facebook, το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού (ΥΠΠΟΑ). Αυτή την εβδομάδα η επιλογή έγινε από το αρχαιολογικό Μουσείο της Θάσου και αφορά τον Μέγα Αλέξανδρο.

Η ανάρτηση του ΥΠΠΟΑ

«Το όμορφο νεανικό πρόσωπο με τα σφριγηλά μάγουλα, τα σαρκώδη χείλη τα εκφραστικά μάτια, οι πλούσιοι βόστρυχοι που πλαισιώνουν το πρόσωπο σαν χαίτη λιονταριού και η ελαφρά στροφή του προσώπου προς τα δεξιά του, οδήγησαν τους μελετητές στην άποψη ότι η κεφαλή της Θάσου είναι ένα ακόμη πορτραίτο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ένας Αλέξανδρος Θεός, η λατρεία του οποίου στη Θάσο είναι γνωστή από επιγραφή του τέλους του 4ου π.Χ αιώνα.

Η ανδρική κεφαλή μεγαλύτερη του φυσικού μεγέθους, από τοπικό μάρμαρο, βρέθηκε μέσα στο στρώμα καταστροφής ενός ορθογωνίου κτηρίου στην αρχαία δημόσια πλατεία που αναπτύσσεται στη ΒΑ γωνία της αγοράς. Το κτήριο ταυτίστηκε από τους ανασκαφείς με ναό. Επισκεφτείτε το Αρχαιολογικό Μουσείο της Θάσου, ένα από τα παλαιότερα μουσειακά κτίρια του βορειοελλαδικού χώρου και παρακολουθήστε μέσα από τις συλλογές του, την ιστορική διαδρομή του νησιού από τα προϊστορικά μέχρι και τα βυζαντινά χρόνια. Θαυμάστε την αξιόλογη αρχαϊκή κεραμική των Κυκλαδικών και Βορειοανατολικών εργαστηρίων, αλλά και των ντόπιων κεραμέων που αφομοιώνουν δημιουργικά τις επιδράσεις από τον κόσμο του Αιγαίου και της Ανατολής.

Το Μουσείο διαθέτει μία από τις πλουσιότερες για επαρχιακό Μουσείο, συλλογές μαρμάρινων γλυπτών, ολόγλυφων και ανάγλυφων έργων από το περίφημο θασιακό μάρμαρο, αλλά και πεντελικό και παριανό».

Ωράριο λειτουργίας: 1η Νοεμβρίου – 31 Μαρτίου: Καθημερινά, εκτός Τρίτης, 08:30-15:30. Από 1η Απριλίου έως 31 Οκτωβρίου: Καθημερινά 08:00-20:00. Από 1η Νοεμβρίου έως 31 Μαρτίου: γενική είσοδος 2 ευρώ. Από 1η Απριλίου έως 31 Οκτωβρίου: κανονικό εισιτήριο 4 ευρώ, μειωμένο 2 ευρώ. Πληροφορίες: 25930 22180.

ΠΗΓΗ

Project Category

Θάσος

Tags

Πολιτιστική κληρονομιά

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Road trip εμπειρία στη Θράκη

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 07:54:00 +0000

Road trip εμπειρία στη Θράκη soliddop Tue, 03/28/2023 - 10:54

Το τοπίο της Θράκης είναι γεμάτο εικόνες και εναλλαγές. Η Μαρία Κρύου τις ανακάλυψε σε ένα road trip ιδανικό για ταξιδιώτες με εξερευνητική διάθεση. Ό,τι πρέπει και για long weekend για τους φίλους μας από τη Βόρεια Ελλάδα.

Ο ήλιος κατακόκκινος χάνεται μέσα στο Θρακικό πέλαγος, οι κορμοράνοι τσαλαβουτούν στο νερό, τα παζάρια πλημμυρίζουν με χρώματα και αρώματα. Το τοπίο της Θράκης είναι γεμάτο εικόνες και εναλλαγές. Η Μαρία Κρύου τις ανακάλυψε σε ένα road trip ιδανικό για ταξιδιώτες με εξερευνητική διάθεση. Ό,τι πρέπει και για long weekend για τους φίλους μας από τη Βόρεια Ελλάδα.

Ο εντυπωσιακός καταρράκτης του Λειβαδίτη (fφωτό: ευγενική παραχώρηση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας - Θράκης)

Τα χιλιόμετρα που τη χωρίζουν από το μεγαλύτερο μέρος της Ελλάδας ποτέ δεν εμπόδισαν τους ταξιδιώτες με πραγματική διάθεση για εξερεύνηση να βρεθούν κοντά της. Άλλωστε η Εγνατία την έχει φέρει πλέον… πιο κοντά. Η Θράκη δεν είναι προορισμός με πολυτελή resorts και αναπτυγμένες τουριστικές υποδομές, έχει όμως πόλεις και χωριά που κρύβουν εκπλήξεις, πολύχρωμα παζάρια με μυρωδιές από μπαχάρια και βοτάνια, στέκια που έχουν αυθεντικό χρώμα και μοιάζουν βγαλμένα από άλλη εποχή καθώς και μια υπέροχη, παρθένα, φύση με κάποιους από τους σημαντικότερους βιότοπους της χώρας. Ένα τετραήμερο είναι ό,τι πρέπει για να πάρετε μια γερή γεύση από τον Έβρο και την περιοχή της ορεινής Ροδόπης έχοντας ως βάση το σημαντικότερο συγκοινωνιακό κόμβο της περιοχής, την Αλεξανδρούπολη, για τις διαδρομές που σας προτείνουμε προς τον Έβρο, και την ατμοσφαιρική Ξάνθη για τις διαδρομές προς τα Πομακοχώρια και τον Νέστο.

Με αφετηρία την Αλεξανδρούπολη

Έντονο το πολιτισμικό κοντράστ στους δρόμους της Κομοτηνής. © Stavros Kostakis

Η πρωτεύουσα του Νομού Έβρου υστερεί μεν σε παραδοσιακό χρώμα, σφύζει όμως από ζωή, έχει έναν από τους ωραιότερους παραλιακούς δρόμους με θέα απέναντι στην Τουρκία και τη Σαμοθράκη, αξιόλογα μουσεία (Εθνολογικό Μουσείο Θράκης, Μουσείο Φυσικής Ιστορίας) και μικρά όμορφα στέκια. Το χειμώνα το θερμόμετρο κατεβαίνει πολλές φορές υπό το μηδέν, όπως και σε όλη τη Θράκη, όμως αν ντυθείτε κατάλληλα αξίζει μια βόλτα στην παραλιακή με σημείο εκκίνησης, παραδοσιακά, το Φάρο, σήμα κατατεθέν ολόκληρου του νομού, που λειτουργεί από το 1880.

Το Ουλού (μεγάλο) Τζαμί της Κομοτηνής. © alamy/visualhellas.gr

Αν πάλι θέλετε να μπείτε στην καρδιά της πόλης, στη Λεωφόρο Δημοκρατίας αλλά και στους κάθετους δρόμους προς την παραλία θα βρείτε συγκεντρωμένα όλα τα cafe-bars και τα εστιατόρια: το «Νησιώτικο» για θαλασσινούς μεζέδες, το «Σαν Παραμύθι» για νόστιμο κατσικάκι στη σούβλα και το «Χάραμα» για απίθανο κότσι και τσιγεροσαρμάδες. Οι λάτρεις του καλού φαγητού, πάντως, αξίζει να οδηγήσετε μέχρι την «Ταβέρνα του Αϊ-Γιώργη» στη Νέα Μάκρη (12 χλμ. από την πόλη) ή τη «Γαλάζια Χάντρα» στη Μεσημβρία (19 χλμ. από την πόλη) για την αξεπέραστη ανατολίτικη κουζίνα της Ναδιμέ.

Από την Ξάνθη αξίζει μια εκδρομή στο Πόρτο Λάγος για να δοκιμάσετε το τοπικό τους ψάρι, το λυκουρίνο. © alamy/visualhellas.gr

Με κατεύθυνση από Αλεξανδρούπολη προς Διδυμότειχο, οι Φέρες με το μεγαλοπρεπές βυζαντινό μοναστήρι της Κοσμοσώτειρας και η Τραϊανούπολη με τα ονομαστά λουτρά της είναι τα σημεία εκκίνησης για την επίσκεψη στο Δέλτα του Έβρου, ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της Ευρώπης, με την παραδοσιακή μπλάβα (βάρκα). Η καλύτερη ώρα για βαρκάδα είναι νωρίς το πρωί (ή εναλλακτικά αργά το απόγευμα) όταν το φως που αντανακλάται στο νερό παίζει απίθανα παιχνίδια. Το μόνο που μπορεί να διακόψει την απόλυτη ηρεμία είναι το φτερούγισμα των πουλιών που φωλιάζουν στους καλαμιώνες. Η πρόσβαση επιτρέπεται μόνο με ξεναγό οπότε ενημερωθείτε για τις οργανωμένες βαρκάδες στο ποτάμι από τα τουριστικά κέντρα των Φερών (2555024310) και της Τραϊανούπολης (2551061000).

Μετά την απίθανα ηρεμιστική, σχεδόν συγκινητική αυτή εμπειρία, ξαναπατάμε on the road σε μια διαδρομή η οποία ανηφορίζει προς τη διασταύρωση του Προβατώνα –αριστερά η διακλάδωση οδηγεί στην καταπράσινη Λευκίμη με την υπέροχη πλατεία με τα παραδοσιακά παντοπωλεία και δεξιά στο Τυχερό – και συνεχίζει προς τη Δαδιά. H προστατευόμενη περιοχή του Δάσους της Δαδιάς είναι φυσιολατρικό must. Ο δασικός μανδύας καλύπτει το λοφώδες ανάγλυφο της περιοχής σε ποσοστό πάνω από 70%. Μπορείτε να περπατήσετε σ’ ένα κομμάτι του, καταλήγοντας στο παρατηρητήριο πουλιών για να δείτε με κιάλια τις φωλιές των μαυρόγυπων και, επιστρέφοντας στην είσοδο του δάσους, να κάνετε στάση στο ξύλινο τουριστικό περίπτερο για να δοκιμάσετε γλυκά του Γυναικείου Αγροτουριστικού Συλλόγου. Από τη Δαδιά η πόλη του μεταξιού, το Σουφλί, απέχει 14 χλμ. και διασχίζεται κάθετα από την κεντρική οδική αρτηρία. Τραβήξτε χειρόφρενο για να δείτε το Μουσείο Μεταξιού που στεγάζεται σε ένα αρχοντικό του 1885, να περπατήσετε στα δρομάκια του, να θαυμάσετε τα παλιά κτίρια που μαρτυρούν την περίοδο της ακμής της πόλης στα τέλη του 19ου αιώνα και τους δυο μεταβυζαντινούς ναούς του Αγίου Αθανασίου και του Αγίου Γεωργίου με τα αριστοτεχνικά τους τέμπλα. Εδώ θα βρείτε κι ένα από τα καλύτερα εστιατόρια της περιοχής, τον «Έβρο», όπου θα δοκιμάσετε άγνωστες τοπικές νοστιμιές όπως η λαχανιά με χοιρινό. Ξαναμπείτε στο αυτοκίνητο και σε μισή ώρα θα βρεθείτε στο αμφιθεατρικά χτισμένο Διδυμότειχο. Η παλιά πόλη που ακουμπά στο εναπομείναν τμήμα του βυζαντινού τείχους είναι και το πιο όμορφο κομμάτι της. Το Διδυμότειχο έχει υπάρξει διοικητικό κέντρο του Βυζαντίου αλλά και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας όπως μαρτυρά το τέμενος Βαγιαζίτ ένα από τα πιο σημαντικά οθωμανικά μνημεία στην Ευρώπη. Προτού συνεχίσετε προς Ορεστιάδα προτείνουμε μια παράκαμψη, τη διαδρομή που ακουμπά στη συνοριακή γραμμή και καταλήγει στο χωριό Πραγγί. Ο παλιός σιδηροδρομικός σταθμός του έχει μετατραπεί σε καφέ-εστιατόριο.

Canoe kayak στο Νέστο

Το «Μπουφέ και το μασάλι» σε προδιαθέτει για φαγητό, κρασάκι και κουβεντούλα (μασάλι στα εβρίτικα είναι το κουτσομπολιό). Θα δοκιμάσετε καλοψημένο σουβλάκι, μυρωδάτη πατατοσαλάτα και άπαιχτα σιροπιαστά γλυκά. Όταν οι ζουρνάδες και τα νταούλια αρχίσουν να παίζουν δεν θα θέλετε να φύγετε, αξίζει όμως να συνεχίσετε το ταξίδι προς Ορεστιάδα για δύο λόγους, πρώτον για να χαρείτε την υπέροχη φύση στις όχθες του ποταμού Άρδα στο χωριό Καστανιές, όπου γίνεται κάθε καλοκαίρι το river party, και δεύτερον για να επισκεφθείτε το εκτροφείο Ευρωθήραμα (2556061202) στο χωριό Πεντάλοφο (45 χλμ. από Ορεστιάδα) το οποίο διαθέτει μονόχωρα ή δίχωρα διαμερίσματα, εξοπλισμένα με τα απαραίτητα, και στο εστιατόριό του προτείνει ένα μενού με τοπικές συνταγές και ζουμερά ψητά: αγριογούρουνο, φασιανό και για επιδόρπιο γλυκό ριτσέλι φτιαγμένο από κολοκύθι και μούστο.

Με αφετηρία την Ξάνθη

Παλιά και νέα, δύο πόλεις που ενώνονται στην Ξάνθη. © Babis Sfyras/Apeiron

Αυτό που λείπει από την Αλεξανδρούπολη το έχουν η Κομοτηνή και η Ξάνθη: ατμοσφαιρικές παλιές πόλεις κι ένα ιδιαίτερο πολιτιστικό χαρμάνι που ορίζει κάθε σου βήμα. Είναι εντυπωσιακό να βλέπεις τα σύγχρονα μαγαζιά να στέκονται δίπλα στα τενεκετζίδικα και τα παζάρια όπου οι μουσουλμάνες πουλούν αρωματικά μείγματα μπαχαρικών. Αξίζει σίγουρα να αφιερώσετε χρόνο στις δύο πρωτεύουσες και να ανακαλύψετε τις κρυμμένες γωνιές τους. Πάντως κανείς δεν φεύγει από την Κομοτηνή χωρίς να δοκιμάσει τις καριόκες και το διάσημο σουτζούκ λουκούμ του ζαχαροπλαστείου Νεντίμ, ενώ στην Ξάνθη εμείς σταματάμε πάντα στην αντικερί της οικογένειας Ελευθεριάδη απέναντι από το Δημαρχείο και όλο και κάτι παίρνουμε για το σπίτι. Το καλύτερο σημείο για να ξεκινήσετε τη βόλτα σας στην Ξάνθη είναι η κεντρική πλατεία^ από εκεί θα βγείτε εύκολα στα δρομάκια της παλιάς πόλης για να θαυμάσετε τα ελάχιστα εναπομείναντα κτίρια της Belle Epoque. Στην οδό Ελευθερίου Βενιζέλου, στον αριθμό 17 σταθείτε μπροστά απ’ το κτίριο που ήταν κάποτε το σπίτι του Μάνου Χατζιδάκι.

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία της Ξάνθης είναι το ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό μείγμα της Παλιάς της Πόλης. © Stavros Kostakis

Η Ξάνθη μπορεί να γίνει η αφετηρία σας για πολλές διαδρομές, από τη λίμνη Βιστωνίδα και το Πόρτο Λάγος μέχρι τις πλαγιές της Ροδόπης. Εμείς σε αυτό το ταξίδι επιλέξαμε το ορεινό κομμάτι προς τη Σταυρούπολη. Εκεί βρίσκεται η είσοδος των στενών του ποταμού Νέστου και είναι ο ιδανικός τόπος για δραστηριότητες στη φύση. Ενημερωθείτε για τα προγράμματα της εταιρείας Riverland (2541062488) που περιλαμβάνουν ανάμεσα σε άλλα τζιπ σαφάρι, bird watching και καγιάκ και οργανώστε μια ημερήσια εκδρομή δράσης. Το πέρασμα των στενών του Νέστου, ειδικά το κομμάτι του δάσους από τη Σταυρούπολη ως τους Τοξότες, είναι παραμυθένιο μόνο που μπορείτε να το κάνετε μόνο το καλοκαίρι με την «τουριστική» αμαξοστοιχία που δρομολογεί ο ΟΣΕ τις Κυριακές από την Ξάνθη για τη Σταυρούπολη.

Το «Classical Astir Palace» στην Αλεξανδρούπολη.

Από τη Σταυρούπολη με κατεύθυνση προς το χωριό Λειβαδίτης ξεκινά μια διαδρομή 22 χιλιομέτρων από τις ωραιότερες της χώρας, με βελανιδιές, βατομουριές, πλατάνια και ακακίες. Αν ο καιρός το επιτρέπει αξίζει να κάνετε την πεζοπορία των 2,5 ωρών από το Λειβαδίτη που καταλήγει σε ένα εντυπωσιακό καταρράκτη ύψους 35 μέτρων. Μην το επιχειρήσετε όμως χωρίς να ρωτήσετε τους ντόπιους για το μονοπάτι. Αν δεν είστε σε mood για περπάτημα, καθίστε στην cult ταβέρνα «Καππαδόκας» που σερβίρει ένα κατσικάκι που λιώνει στο στόμα, αγριογούρουνο αλλά και πικάντικα σμυρναίικα σουτζουκάκια. Πολύ κοντά στο χωριό, μέσα στο δάσος, βρίσκεται το Δασικό Χωριό Ερύμανθου, ιδανικός τόπος διαμονής για παρέες αλλά και για οικογένειες που θέλουν να ζήσουν την απόλυτη φυσική εμπειρία.

Hγέφυρα που οδηγεί στο εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου στο Πόρτο Λάγος. © Stavros Kostakis

Για να συνεχίσετε το road trip θα πρέπει να επιστρέψετε στη Σταυρούπολη και στο 8ο χλμ. της οδού Ξάνθης-Σταυρούπολης να στρίψετε προς τα Πομακοχώρια. Καθένα από τα χωριά έχει το δικό του χαρακτήρα αλλά σε όλα θα δείτε μέσα από το παρμπρίζ του αυτοκινήτου τον κόσμο να σας χαιρετά. Μετά τη Σμίνθη, ένα από τα πιο γνωστά Πομακοχώρια της Ροδόπης, θα συνεχίσετε τη διαδρομή σας ανάμεσα σε καλλιέργειες καπνών και πατάτας, προς τον Εχίνο κι από εκεί ακολουθώντας ένα βατό χωματόδρομο για το χωριό Κοτάνη (55 χλμ. από Ξάνθη) κοντά στα σύνορα με τη Βουλγαρία. Το πετρόχτιστο χάνι του Τζεμίλ Χαλίλογλου, που μοιάζει με τον πύργο της Ματζίκα Ντε Σπελ, θα σας τραβήξει αμέσως την προσοχή. Στη ζεστή σάλα με το τζάκι θα απολαύσετε από πατατόπιτα με ρύζι μέχρι μαντί, αμαρτωλό κεμπάμπ, καυτερή φασολάδα κι άλλα εδέσματα τη πομάκικης κουζίνας φτιαγμένα με εξαιρετικές, τοπικές πρώτες ύλες. Επιστρέφοντας στην Ξάνθη, όταν το φως της ημέρας θα έχει πέσει, απολαύστε ένα τελευταίο ποτήρι κρασί ή ένα τσίπουρο κοντά στις παρέες των φοιτητών ή των γεμάτων ζωντάνια Ξανθιωτών που είναι πάντα έτοιμοι για κουβεντούλα. Στην πόλη υπάρχουν αξιόλογες επιλογές για φαγητό. Δοκιμάστε το μοντέρνο «La Terra» με τις πολυπολιτισμικές γευστικές προτάσεις: ιταλικές, ελληνικές, tex-mex, ασιατικές και το «Ξανθίππη» με τις νόστιμες διεθνείς γεύσεις.

Θράκη Know How

Το εκτροφείο θηραμάτων «Ευρωθήραμα» στο Πεντάλοφο μπορεί να σας φιλοξενήσει στα διαμερίσματά του.

Πού να μείνετε:

Αλεξανδρούπολη
Classical Astir Egnatia Hotel (2551083000, από € 90) Ως ενιαίο συγκρότημα λειτουργούν πλέον το ριζικά ανακαινισμένο ιστορικό ξενοδοχείο "Astir" και το πολυτελές city hotel "Egnatia".

Θράκη Palace Hotel & Conference Center (2551089100, από € 80) Τα άνετα δωμάτια με τα ευρύχωρα μπάνια μοιράζονται σε τρία διώροφα κτίρια λιτής αρχιτεκτονικής τα οποία επικοινωνούν μεταξύ τους αλλά και με την παραλία ακριβώς μπροστά.

Ξάνθη
Elisso (2541096930, από € 80) Το παλιό «Ξενία» βρίσκεται στη γραφική γειτονιά απέναντι από το πανεπιστήμιο και διαθέτει άνετα φωτεινά δωμάτια και άνετες σουίτες με καθιστικό και τραπεζαρία.

Hotel Casino Xanthi (2541084805, από € 90) Ντιζαϊνάτη πολυτέλεια και λιτή αισθητική στα δωμάτια και τους κοινόχρηστους χώρους σε ένα ξενοδοχείο στις παρυφές δάσους.

Le Chalet (2541068511-5, από € 55) Country πολυτέλεια σε ένα καταπράσινο περιβάλλον. Άνετα δωμάτια και πολυτελείς σουίτες. Διαθέτει παιδότοπο και αθλητικές εγκαταστάσεις

Project Category

Tags

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Ιστορίες που αντλούνται από τα πέντε Θρακικά φύλα

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 07:49:42 +0000

Ιστορίες που αντλούνται από τα πέντε Θρακικά φύλα soliddop Tue, 03/28/2023 - 10:49

Στην Θράκη πρωτοκατασκευάστηκε ο βρύτος, η σημερινή μπύρα. Στην Βιστωνίδα ο Ηρακλής πραγματοποίησε τον 8ο άθλο του

Οι σημερινοί Έλληνες όταν αναφέρονται στην Θράκη εννοούν την Δυτική Θράκη, το τμήμα της ελληνικής επικράτειας. Αυτή όμως η Θράκη δεν είναι παρά ένα μικρό τμήμα της. Ανθρωπολόγοι και γλωσσολόγοι υποστηρίζουν ότι η Θράκη αποτέλεσε την αρχέγονη και πρώτη κοιτίδα των πρωτοελλήνων. Κατά τον Όμηρο, τα όρια της Θράκης προς Νότο ήταν ο Πηνειός της Θεσσαλίας και το Αιγαίο Πέλαγος. Ανατολικά ήταν ο Ελλήσποντος. Ο Ηρόδοτος επεκτείνει τα σύνορα προς βορρά μέχρι τις εκβολές του Δούναβη. Προς δυσμάς μέχρι την χώρα των Ιλλυρίων το μόνο συγγενές με τους Έλληνες φύλο την σημερινή Αλβανία. Το Έθνος των Θρακών το θεωρούσε ως το μεγαλύτερο μετά τους Ινδούς.

Σύγχρονες ανθρωπομετρικές έρευνες που έγιναν σε σκελετούς αρχαίων τάφων, αποδεικνύουν ότι για αρκετές χιλιάδες χρόνια κατοικούνταν η Θράκη η Ελλάς και ο ευρύτερος χώρος των Βαλκανίων από μια και την αυτήν φυλή.

Για τους αρχαίους Θράκες οι πληροφορίες για τον χαρακτήρα τους ποικίλουν. Αναφέρονται συχνά ως βίαιοι, ορμητικοί, φιλήδονοι, φιλοπόλεμοι και μαχητικοί. Κανένας δεν είχε λιγότερες από δώδεκα γυναίκες. Θρηνούσαν δε κατά τη γέννηση παιδιών, χαίρονταν και χόρευαν όταν πέθαινε κάποιος. Την στίξη του σώματος τη θεωρούσαν σημάδι ευγενικής καταγωγής.

Τον 7ο π.Χ. αιώνα, ιδρύθηκαν ελληνικές αποικίες στα παράλια της Θράκης από αποίκους των νησιών του Αιγαίου και των Ιωνικών πόλεων της Μ. Ασίας. Στην Ροδόπη τότε ιδρύθηκαν, η Μαρώνεια, η Στρύμη και η Δίκαια. Η εγκατάσταση των αποίκων μετά από τις πρώτες μικρές πολεμικές συγκρούσεις έγινε ειρηνικά όπως μας βεβαιώνουν τα αρχαιολογικά ευρήματα.

Έτσι βλέπουμε τον βίο των Θρακών να είναι στενά δεμένος με τον βίο και το πνεύμα των άλλων Ελλήνων.

Μπορεί βέβαια οι Θράκες να πήραν πολλά πολιτιστικά στοιχεία από την Νότια Ελλάδα, έδωσαν όμως σ' αυτήν κάτι πολύ σημαντικότερο: Την Ορφική λατρεία και την Διονυσιακή, από τις οποίες γεννήθηκαν η αρχαία μουσική, τα αρχαία μυστήρια και η αρχαία ποίηση.

Οι Θράκες πάντα θεωρούνταν από τους Νότιους Έλληνες από τα μυθικά ακόμη χρόνια ελληνικό φύλο. Αυτό αποδεικνύεται και από την Αργοναυτική Εκστρατεία με τους "Άριστους της Ελλάδος" που είχε συμπεριλάβει και Θράκες. Τον Ηρακλή με τον 8ο άθλο του κλπ.

Το 46 π.Χ. η Θράκη έγινε Ρωμαϊκή επαρχία. Στα χρόνια της Ρωμαιοκρατίας η επικράτηση της ελληνικής γλώσσας αντί της λατινικής ήταν καθολική. Επί Βυζαντίου στην Ροδόπη υπήρχαν μεγάλα βυζαντινά κέντρα όπως η Αναστασιούπολη - Περιθεώριο, Μαξιμιανούπολη - Μοσυνούπολη, Μαρώνεια, Γρατσιανού - Γρατινή όπως και το Παπίκιο Όρος που υπήρξε κέντρο μοναχισμού εφάμιλλο του Αγίου Όρους. Στα αρχαία χρόνια πάλι βλέπουμε ότι ο Θουκυδίδης είχε πατέρα από την Θράκη, ο Θεμιστοκλής είχε μάνα Θρακιώτισσα, ο Αθηναίος Ιφικράτης πήρε ως σύζυγός του την κόρη του Κότυ Α' Βασιλιά των Θρακών, η Ηγησιπύλη κόρη του Θράκα βασιλιά Ολύρου παντρεύτηκε τον Μιλτιάδη και άλλοι πολλοί.

Τα Θρακικά φύλα που ζήσανε κατά περιόδους στην περιοχή της Θράκης ήταν τα εξής:

Αγριάνες, κατοικούσαν ανάμεσα στην Ροδόπη και στον Αίμο ήταν πολύ καλοί τοξότες. Αγριάνες θεωρούνταν οι σημερινοί Πομάκοι.

Βίστονες, κατοικούσαν κοντά στην Βιστωνίδα λίμνη και στην περιοχή των Αβδήρων. Έτρεφαν κατά την παράδοση ίππους ανθρωποφάγους. Μυθικός βασιλιάς τους ήταν ο Διομήδης. Εδώ στους "στάβλους του Διομήδη" δίπλα στην μετέπειτα Αναστασιούπολη - Περιθεώρη ο Ηρακλής πραγματοποίηση τον όγδοο από τους δώδεκα άθλους του αρπάζοντας τα τέσσερα άγρια άλογά του που τα έτρεφε με ανθρώπινο κρέας. Και επειδή κάποια ρίζα από τους μύθους ξεκινάει πάντα από την πραγματικότητα, ίσως τα λιγοστά μικρά κοπάδια από τα άλογα που ζουν στην κοιλάδα και στα ορεινά πάνω από τον Ίασμο να είναι απομεινάρι της ντόπιας ράτσας του όχι βέβαια ανθρωποφάγων αλόγων των Βιστόνων για τα οποία το κράτος και οι τοπικοί φορείς ακόμη να ελέγξουν την καταγωγή και το D.N.A. τους. Άλλοι Θράκες ήταν οι Δίοι ο Tomas Schek τους τοποθετεί περί την Ροδόπη.

Οι Κίκονες, διέμεναν ανατολικά των Βιστόνων μεταξύ Έβρου και Βιστωνίδας λίμνης με πρωτεύουσα την Ισμάρα (δίπλα στην Μαρώνεια), που κατέλαβε ο Οδυσσέας. Είχαν περίφημα κρασιά (Κινόνιος οίνος). Οι Ταυσοί ή Τραύοι αυτοί κατοικούσαν στις μεσημβρινές υπώρειες της Ροδόπης, στην κοιλάδα του ποταμού Τραύου που πηγάζει από το Παπίκιο Όρος και αφού περάσει μπροστά από την Μαξιμιανούπολη χύνεται στη Βιστωνίδα λίμνη. Όταν πέρασε δε ο Ξέρξης ο στρατός του και τα ζώα του τον στέρεψαν πίνοντας το νερό του, όπως μας αναφέρει ο Ηρόδοτος.

Αυτά τα πέντε φύλα ζούσαν κατά ένα μέρος τους περίπου στα σημερινά όρια του Νομού Ροδόπης.

Άλλα θρακικά φύλα είναι και οι Αστοί, οι Αψίνθιοι, οι Αγάθυρσοι, ο Βισάλτες, οι Βησσοί, οι Βιθυνοί, οι Βρίνες, οι Βέρβυκες, οι Βάντιοι, οι Γέτες, οι Γρακοείοι, οι Δαδαλεψοί, οι Δρύοι, οι Δόβηρες, οι Δανθελήτες, οι Δακοί, οι Δόλογγοι, οι Δατήνοι, οι Εντριβοί, οι Ζηράνιοι, οι Ηδωνοί, οι Θυνοί, οι Κρόβυζοι, οι Καινοί, οι Κοραλοί, οι Λααίοι, οι Κόλλητες, οι Λιβύτρωνες, οι Μοισοί, οι Μαριανδονοί, οι Μαιδοβιθυνοί, οι Νιψαίοι, οι Μύγδονες, οι Ξηράνιοι, οι Οδρύσες, οι Οδόμαντες, οι Τίσπλες, οι Πίερες, οι Παιόπλες, Παίονες ή Δόβηρες ή Σιροπαίονες, οι Παναίοι, οι Παίτοι, οι Ορέσκιοι, οι Σαπαίοι, οι Σίθωνες, οι Σάτρες, οι Σκυριμιάδες, οι Σιροπαίονες, οι Σκοιοί, οι Σινδοναίοι, οι Σάκες, οι Σκόμβριοι, οι Σαύραι, οι Τριβαλλοί, οι Τρήρες, οι Τράλλεις ή Τράλλιοι, οι Τανίψες, οι Τριζοί και οι Ταλαταίοι.

Μεγάλοι Θράκες Ροδοπαίοι ήταν κατά την μυθολογία και την ιστορία ο Μάρωνας γιος του Ευάνθου ιερέα του Απόλλωνα στον Ίσμαρο. Χάρισε εξαίρετο κρασί στον Οδυσσέα, με το οποίο αυτός μέθυσε τον Κύκλωπα. Ο Μάρωνας θεωρείται ότι ήταν ακόλουθος του Οσίριδος, με τον οποίο ταυτίζεται ο Διόνυσος. Ίδρυσε την Μαρώνεια όπου λατρεύετο. Ο Διομήδης: Η μυθολογία μας παραδίδει τον Διομήδη σαν βασιλιά των Βιστόνων που ζούσαν περί την Βιστωνίδα λίμνη. Ονομαστός ήταν αυτός για τα ανθρωποφάγα άλογά του.

Στον Ίσμαρο όταν βασίλευε ο ισχυρός βασιλιάς Τεγύριος δέχθηκε με μεγάλες τιμές τον Εύμολπο και τον γιό του Ίσμαρο όπως μας πληροφορεί ο Απολλόδωρος, όταν αυτός γύρισε από την Αιθιοπία, τον ανακήρυξε μάλιστα και διάδοχο του θρόνου. Ο Εύμολπος όταν επιβουλεύτηκε τον ίδιο τον βασιλιά, αυτός τον ανάγκασε να φύγει από την Θράκη. Έφυγε και πήγε στην Ελευσίνα μαζί με τον γιο του τον Ίσμαρο όπου καθιέρωσε τα Ελευσίνια μυστήρια. Κατά τον Πλίνιο πάλι η καλλιέργεια και η απόσταξη του οίνου αποδίδεται σ' αυτόν. Όταν πέθανε ο Ίσμαρος ο Εύμολπος ξαναγύρισε στη Θράκη και συμφιλιώθηκε με τον Τεγύριο εκεί παντρεύτηκε την θυγατέρα του, οπότε ο Τεγύριος τον έχρισε διάδοχό του (Απολλόδωρος).

Ο Εύμολπος ήταν γενάρχης του γένους των Ευμολπίδων, το οποίο ήταν επιφανέστατο γένος της Ελευσίνας και γενικά της Αττικής. Το όνομά του συμβολίζει την εικόνα της αρμονικής φύσης. Κατά την παράδοση δίδαξε την μουσική στον Ηρακλή. Ήταν γιος του Μουσαίου ή του Ποσειδώνα και της νύμφης Χιόνας. Η Χιόνα ήταν θυγατέρα του Βορέα βασιλιά των Θρακών στον Ίσμαρο. Μικρός ρίχτηκε από την μητέρα του στην θάλασσα, ο Ποσειδώνας όμως τον έσωσε και τον οδήγησε στην Αιθιοπία, στη νύμφη Αμφιτρίτη. Ο Εύμολπος βοήθησε τους Ελευσίνιους κατά τον βασιλιά των Αθηνών Ερεχθέα. Στη μάχη σκοτώνεται από τον ίδιο τον Ερεχθέα. Εξοργίζεται ο Ποσειδώνας και εξολοθρεύει όλο το σπιτικό του Ερεχθέα.

Ο Τηρέας, ήταν γιος του Άρη και της νύμφης Βιστωνίδας, βοήθησε τον βασιλιά των Αθηνών Πανδιόνα κατά του βασιλιά των Θηβών Λαμβδάκου και πήρε την κόρη αυτού Πρόκνη για σύζυγο, απ' αυτήν απέκτησε γιο που τον ονόμασε Ίτυν. Αυτόν τον έσφαξε η μητέρα του και με τις σάρκες του έφτιαξε φαγητό για τον Τηρέα, γιατί την απάτησε με την αδελφή της Φιλομήλα. Ο Τηρέας το αντιλήφθηκε και με την βοήθεια των Θεών μεταμόρφωσε την Πρόκνη σε αηδόνι, την Φιλομήλα σε χελιδόνι και ο ίδιος μεταμορφώθηκε σε έποντα (τσαλαπετινό). Ο μύθος αυτός χρησιμοποιήθηκε από τους αρχαίους τραγικούς Όμηρο, Παυσανία, Θουκυδίδη, Ανακλέοντα).

Άλλα θρακικά φύλα είναι οι Αγριάνες που τον 4ο αιώνα π.Χ. αναπτύσσουν αξιόλογο πολιτισμό, μαθαίνουν δε να μιλούν και την αρχαία ελληνική γλώσσα. Την εποχή του Μ. Αλεξάνδρου προσφέρουν έναν δυναμικό στρατό με τον στρατηγό τους τον Λάγαρο που ο Μ. Αλέξανδρος του υποσχέθηκε την αδελφή του Κύννα σε γάμο. Ο Λάγαρος τον βοήθησε κατά των Ιλλυρίων. Αργότερα αφού ξανασυναντήθηκαν στον Δορίσκο ξεκίνησαν μαζί την μεγάλη εκστρατεία στην Ασία, με τα γνωστά νικηφόρα αποτέλεσματα. Και ο Σιτάλκης ακολούθησε τον Μέγα Αλέξανδρο με Ιππικό, πελταστές και άλλους στρατιώτες. Άλλα μεγάλα ονόματα Θρακιωτών είναι ο βασιλιάς των Θρακών Σαπαίων Ρήσσος που πολεμούσε με τα κάτασπρα άλογα του ιππικού του και με τους Σαπαίους που φορούσαν άσπρες πανοπλίες. Όταν σκοτώθηκε ο βασιλιάς Ρήσσος θεοποιήθηκε και έγινε Θεός των Θρακών και ο Θράκας Ιππέας έμβλημά τους. Εκατοντάδες είναι τα υπαίθρια ιερά του Θράκα Ιππέα και βασιλιά Ρήσσου σε όλη την έκταση της Αρχαίας Θράκης όπως και στην σημερινή Ροδόπη.

Η περιοχή των Σαπαίων ξεχώριζε για τους πολλούς σε αριθμό ίππους που έτρεφε, ο Σοφοκλής τους ονομάζει Φιλίππους, θεωρούσαν τον ίππο ιερό ζώο. Γύμναζαν τους ίππους για την μάχη (ιππικό). Παρασκεύαζαν και ένα ποτό που το ονόμαζαν "Βρύτο". Ο βρύτος είναι αυτός που σήμερα όλος ο κόσμος ονομάζει μπύρα.

Άλλοι Θράκες ήταν ο Κισσέας, ήταν πεθερός του βασιλιά της Τροίας Πρίαμου. Ο Οίαγρος, ήταν πατέρας του Ορφέα και της Μούσας Καλλιόπης. Πολυμήστωρ ή Πολυμνήστωρ, ήταν βασιλιάς της Θράκης.

Πείρος - Ρίγμος, βασιλιάς των Θρακών. Θάμυρις ήταν μυθικός αοιδός της Θράκης. Φέρεται σαν ο πρώτος παιδεραστής που αναφέρει η ιστορία, με τον γιο του Ορφέα, τον Υάκινθο. Φιλίμμων, πατέρας του Θάμυρη ήταν διάσημος κιθαρίστας και έζησε την περίοδο της Αργοναυτικής Εκστρατείας. Μουσαίος ήταν μυθικός αοιδός και ποιητής σύγχρονος του Ορφέα πιθανόν γιος του Εύμολπου. Ζάμαλξης μαθητής του Πυθαγόρα, γίνεται πρώτος νομοθέτης που λατρεύτηκε από τους Σαπαίους ως θεός. Ήφαιστος, ήταν θεός των Θρακών, πρώτος δίδαξε την μεταλλευτική τέχνη στους ανθρώπους. Αποτέλεσε την αφετηρία κάθε προόδου στην εποχή του σιδήρου, χαλκού, χρυσού κλπ. Ένας άλλος που κυριαρχούσε στην Θράκη ο κατ' εξοχήν Θρακιώτης θεός ήταν ο Διόνυσος. Η εικόνα του και το σύμβολο του στο σταφύλι κυριαρχούσαν σε όλη την αρχαία Θράκη όπως και στα νομίσματα. Κατά την μυθολογία ήταν γιος του Διόλκη και της Σεμέλης. Στην Θράκη ταυτίστηκε και με τον θεό Βάκχο. Ο Ηρόδοτος μας πληροφορεί ότι στην περιοχή που ζούσανε οι αρχαίοι Σάτρες υπήρχε ιερό μαντείο του Διονύσιου ισάξιο και εφάμιλλο των Δελφών, τοποθετεί στην κορυφή της Ροδόπης (οφθαλμόν άκρα). Από αυτό το μαντείο έλαβαν χρησμό Μέγας Αλέξανδρος, όπως και ο στρατηγός Οκτάβιος, πατέρας του αυτοκράτορα Αυγούστου. Οι ιερείς τους είπαν ότι, εξαιτίας της ανάφλεξης του οίνου στο βωμό τους έδειξε αυτό, ότι και οι δύο θα κατακτήσουν τον κόσμο. Ο Μέγας Αλέξανδρος μόνος, ενώ ο Οκταβιανός δια του γιού του Οκταβιανού Αυγούστου. Το μαντείο ήταν ανέπαφο μέχρι το τέλος του 4ου αιώνα μ.Χ. Από εδώ δε ξεκινούσε το 1ο στάδιο μύησης των μυστών για τα Καβείρια Μυστήρια της Σαμοθράκης. Το δεύτερο άρχιζε από την Μαρώνεια στη Σύναξη και το τρίτο στη Σαμοθράκη. Μυημένοι σε αυτά μεταξύ των άλλων που πέρασαν και από την Σύναξη για το δεύτερο στάδιο ήταν ο Ηρακλής, οι Αργοναύτες, ο Φίλιππος Β', ο Ηρόδοτος, ο Λύσανδρος, ο Πτολεμαίος κ.ά.

Από τους μεγαλύτερους όμως Θράκες ήταν ο Ορφέας, αυτός είχε πατέρα τον Οίαγρο και μητέρα την μούσα Καλλιόπη, θεωρείται ως ιδρυτής του Ορφισμού. Ο ορφισμός κράτησε από τις αρχές του 6ου αιώνα π.Χ. μέχρι τέλη των ειδωλολατρικών χρόνων. Ο μυθικός αυτός ήρωας καθιέρωσε την λατρεία του Δία στην Θράκη. Πιστεύεται ότι τελειοποίησε την λύρα και πρόσθεσε την υπάτη και την παραυπάτη χορδή. Ο Ορφέας ήταν αοιδός, ιερέας, μάντης και βασιλιάς. Πολλοί άλλοι θρύλοι κυκλοφόρησαν για το όνομα του μεγάλου πραγματικά τέκνου της Θράκης. Ο αυτοκράτορας της Ρώμης Αλέξανδρος Σιβήρος είχε τοποθετήσει σε ένα ναΐσκο μαζί με την εικόνα του Απόλλωνα του Τιτάνεως, τον Ιησού και την εικόνα του Ορφέα.

Γενικά ανιχνεύοντας τον Ορφισμό βρίσκουμε στοιχεία κοινά με την Ιουδαϊκή θρησκεία, τη βουδιστική θρησκεία και την χριστιανική θρησκεία. Ο περίφημος ζωγράφος Πολύγνωτος παρέστησε τον Ορφέα με καθαρά ελληνική μορφή περί τα τέλη του 5ου π.Χ. αιώνα στους Δελφούς. Όλα τα σωζόμενα έργα, δηλαδή ανάγλυφα και πίνακες είναι από τον 2ο μέχρι τον 4ο π.Χ. αιώνα.

Θεωρείται ως η παλαιότερη και ύψιστη αυθεντία στην οποία αποδίδονται οι βαθύτατες αποκαλύψεις περί γένεσης του κόσμου και η διδασκαλία για το "αέναο ον". Για τον δογματικό Ορφέα γράφτηκαν πολλές σελίδες από τους ιστορικούς Ηρόδοτο, Αισχύλο, Πλάτωνα, Αριστοφάνη, Απολλόδωρο, Διόδωρο, Εμπεδοκλή, Οβίδιο και άλλους. Όλοι τους τον θεωρούν ιδρυτή των μυστικών τελετών. Τα Ορφικά μυστήρια εμφανίζονται στην Θράκη σαν μια νέα αίρεση δόγμα που λατρεύει τον Θεό με διαφορετικό τρόπο από τους άλλους Έλληνες.

Ο Θρακικός θεός πάλι ο Διόνυσος εμπλέκεται με τους Τιτάνες του Κάτω Κόσμου. Αυτοί τον συλλαμβάνουν μεταβεβλημένοι σε ταύρο, τον διαμελίζουν και τον καταβροχθίζουν. Η Αθηνά σώζει την καρδιά του και την φέρνει στον Δία. Αυτός την καταβροχθίζει και γεννά τον νέο Διόνυσο με την Σεμέλη και με την βοήθεια του άλλου θεού των Θρακών Ηφαίστου κατακεραυνώνει τους Τιτάνες για το ανοσιούργημα που διέπραξαν και από την τέφρα του δημιουργεί ο Ζεύς τους ανθρώπους. Αυτός είναι ο θρακικός μύθος της δημιουργίας του ανθρώπου ο οποίος έφερε μέσα του θεία και τιτανικά στοιχεία συγχρόνως.

Στην αρχαιότητα υπήρχε ποίημα που αναφερόταν στην κάθοδο του Ορφέα στον Άδη "Ορφέως εις Άδου κατάβασις" το ποίημα αυτό είναι ένα αποκαλυπτικό βιβλίο, παραπλήσιο προς τις χριστιανικές αποκαλύψεις και περισσότερο με την αποκάλυψη του Πέτρου. Θεωρείται ο εισηγητής της περί αγνού βίου διδασκαλίας, για την αποφυγή της μετά θάνατο τιμωρίας.

Όπως μας πληροφορεί ο Ποσειδώνιος τότε ήταν που εμφανίζεται με μανία Ροπή "Ασκητική" (απέχουσιν εμψύχων, χρώνται μέλιτι, τυρώ και γάλακι, ζώσι χωρίς γυναικός κτλ). Αυτά που διδασκόταν επί αιώνες από τους Ορφικούς στην Θράκη στα μέσα του 6ου π.Χ. αιώνα που εμποτίζονται από ηθικές αξίες, που απαιτούν μετάνοια και ηθική αλλαγή, διαδίδεται στους υπόλοιπους Έλληνες μέχρι τους χριστιανικούς χρόνους, το βαθύτατο θρησκευτικό ρεύμα της Θράκης, ξεχύνεται στην μεγάλη Ελλάδα, στην Ευρώπη, στην Ασία. Όλοι οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι χρησιμοποιούν με διάφορες παραλλαγές τις ορφικές ιδέες για την ψυχή. Σε πολλά μέρη υπήρχαν συμπλέγματα που παίζει ο Ορφέας τη λύρα του και τραγουδά όπου πολλά είδη πτηνών, ερπετών και αγρίων ζώων, κατευνασμένα άκουγαν τον Ορφέα. Σε πολλές κατακόμβες υπήρχε η ίδια σχεδόν παράσταση, με την διαφορά ότι συμβολίζει το πρόσωπο του Χριστού με τον Ορφέα. Το ίδιο θέμα συναντάμε σε μωσαϊκές παραστάσεις της Ιταλίας, Αφρικής, Γαλατίας, Ελβετίας, Γερμανίας, Αγγλίας. Το προσφιλές αυτό θέμα το βλέπουμε αργότερα και σε παραστάσεις χριστιανών. Ο Ιησούς ανάμεσα σε εξημερωμένα άγρια ζώα.

Πηγές

"Θράκη" Δημήτρης Καρακούσης

Θρακική Επετηρίδα - Ευστράτιος Καλογερέας - Τόμος 8ος

"Θράκη" Σ.Ι.Κ.Τ.Α.Θ.

ΠΗΓΗ

Project Category

Αλεξανδρούπολη

Tags

Πολιτιστική κληρονομιά

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

10 Μαρτίου Παγκόσμια Ημέρα Ασκαύλου: O μύθος της Εβρίτικης γκάιντας

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 07:45:25 +0000

10 Μαρτίου Παγκόσμια Ημέρα Ασκαύλου: O μύθος της Εβρίτικης γκάιντας soliddop Tue, 03/28/2023 - 10:45

Όπως κάθε 10η του Μάρτη, έτσι και σήμερα, σ’ αυτήν εδώ τη Γη γιορτάζει η τσαμπούνα, το τουλούμι, η ασκομαντούρα, γιορτάζει η δική μας γκάιντα!

Και ποιός δεν έχει ξεσηκωθεί από τον ήχο της, και ποιός δεν έχει ανατριχιάσει από τους λυγμούς της, και ποιός δεν έχει συγκινηθεί μνημονεύοντας τα παλιά της μεγαλεία.

Παλιά… αλλά πόσο παλιά; Τότε που καφτάνια και σαρίκια είχαν την τιμητική τους ή ακόμη παλιότερα; Μήπως τότε που οι μύθοι των ολύμπιων θεών δεν ήταν απλώς παραμυθάκια ικανά να αποκοιμίσουν αθώες νεογέννητες ψυχούλες, αλλά μέθοδος εξήγησης κάθε τι καινούριου; Μια ματιά στον παρακάτω μύθο της εβρίτικης γκάιντας ίσως βοηθήσει τον καθένα από σας να δώσει την δική του απάντηση.

Μια φορά κι έναν καιρό λοιπόν, η θεά Αθηνά θέλησε να περπατήσει στην εξοχή. Κάπου εκεί, περιπλανώμενη ανάμεσα στο χαμομήλι και την πρασινάδα, αποφάσισε να μάθει να παίζει τον αυλό. Γεμάτη χαρά κάθισε έτσι στην όχθη του ποταμιού που έρεε λίγο παραπέρα σ’ εκείνο το λιβάδι και δειλά-δειλά δαχτύλισε τις πρώτες της νότες. Ωσάν μοιραίο γεγονός, σ’ ένα διάλειμμα του νου, το βλέμμα έπεσε άθελα της στο παραμορφωμένο από το ποταμίσιο νερό είδωλο της. Ω! τί της έμελε να πάθει η καημένη! Τόσο πολύ εκνευρίστηκε η Αθηνά Παλλάδα που πέταξε με περισσό γινάτι τον αυλό της στο ποτάμι.

Το ρεύμα του ποταμού παρέσυρε τον αυλό και τον έφερε στα χέρια του Σάτυρου ονόματι Μαρσύα, ο οποίος ξεκίνησε με τα λίγα και τα πολλά, να συνθέτει τα πρώτα του μελωδικά σύνολα. Λέγεται δε ότι ήταν τόσο όμορφες οι μουσικές του, που ανταγωνίζονταν στο παίξιμο τον Ορφέα.

Συνεχίζοντας αυτόν εδώ το μύθο, χρήσιμο στοιχείο της πλοκής είναι επίσης, ότι ο Μαρσύας ως κλασσικό ανθρωπόμορφο από τη μέση και πάνω και τραγόμορφο από τη μέση και κάτω πλάσμα, είχε κι αυτός μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του. Έτσι αυτή η εξαιρετικά γρήγορη μουσική πρόοδος του, δεν άργησε να εξελιχθεί σε πυροτέχνημα αλαζονείας και υπεροψίας, αφού ο πρωταγωνιστής μας τόλμησε να ξεστομίσει, ότι θεωρεί τον εαυτό του καλύτερο από τον Απόλλωνα.

Έξαλλος ο θεός της μουσικής, ευθύς μόλις το άκουσε, προκάλεσε τον θρασύ φίλο του Διόνυσου σε διαγωνισμό με κριτές τις Μούσες. Οι κανόνες ήταν σαφείς: Αν κέρδιζε ο Μαρσύας, θα γινόταν αθάνατος. Αν όμως έχανε, ο Απόλλων θα τον έγδερνε ζωντανό με τα ίδια του τα χέρια, ως τιμωρία για την ύβρη που είχε αποτολμήσει προς το πρόσωπο του.

Ο πρώτος γύρος στον αγώνα αυτό, παρά την εύνοια που είχε εξασφαλίσει ο θεός, τοποθετώντας στη θέση του κριτή τις αδερφές του, βρήκε τις δύο πλευρές ισόπαλες. Έτσι ο Απόλλων, που δεν θα άντεχε την ήττα σε καμία περίπτωση, σκεπτόμενος πονηρά, πρόσθεσε στον επόμενο γύρο και το τραγούδι από ανθρώπινη λαλιά.

Ως αναμενόμενη εξέλιξη, ο θεός Απόλλων παίζοντας τη λύρα του και τραγουδώντας το πιο γλυκό τραγούδι, κέρδισε! Αντίθετα ο δύσμοιρος Μαρσύας, όντας αδύνατον να τραγουδά κανείς παίζοντας παράλληλα ένα πνευστό όργανο, καταδικάστηκε σε γδάρσιμο.

Ο Απόλλων λέγεται ότι πέταξε το τραγίσιο δέρμα του και τον αυλό στον ποταμό Έβρο. Για αυτό λοιπόν οι Εβρίτες στη μνήμη του Μαρσύα και για να μην χάσει ποτέ ξανά κανείς σε αγώνα μουσικής και τραγουδιού παράλληλα, κατασκεύασαν τον μαρσυαυλό ή άλλως την γκάιντα.

Και έζησαν αυτοί καλά κι εμείς που σήμερα αφουγκραζόμαστε κάθε της ήχο ακόμη καλύτερα.

Είτε πιστεύετε πάντως είτε όχι στους μύθους, τους περισσότερους από σας υποθέτω, δεν απασχόλησε ποτέ η προέλευση και η σημασία της γκάιντας, παρά το γεγονός ότι μπορεί και να έχετε διασκεδάσει, ερωτευτεί, πονέσει παρέα με τη μελωδίας της. Μήπως όμως στην εποχή που η γκάιντα γίνεται το βασικό όργανο του μουσικού μας σχολείου, κάτι τέτοιο ανάγεται σε απολύτως αναγκαίο;

Όπως και να έχει, ας ευχηθούμε χρόνια πολλά στη γκάιντα, στην μοναδική Θράκα γυναίκαν, οἷα γιγνώσκει ὡς μηδέποτε ἀπατηθεῖ ὑπό τοῦ συζύγου τῆς, αφού αυτή μόνη πάντα θα γεύεται με το ίδιο κάθε φορά πάθος τα χείλη του, αυτή μόνη πάντα θα χορταίνει μέχρι το τέλος τις ανάσες του, αυτής το ξύλινο κορμάκι θα θωπεύει δια δαχτύλων πάντα εκείνος.

Ελένη Τσακαλδήμη

Project Category

Αλεξανδρούπολη

Tags

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Θρησκεία

Αν. Μακεδονία – Θράκη: Το ThemaOnline σε ταξιδεύει στα πιο όμορφα μέρη που πρέπει να επισκεφθείς

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 07:41:33 +0000

Αν. Μακεδονία – Θράκη: Το ThemaOnline σε ταξιδεύει στα πιο όμορφα μέρη που πρέπει να επισκεφθείς soliddop Tue, 03/28/2023 - 10:41

Αρθρογράφος:
ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΔΑΜΟΥ

Ημερομηνία:
26/11/2022

Βάλτε τα μεταξωτά κι ας φυσάει

Σε κοντινή απόσταση από την Αλεξανδρούπολη, με κατεύθυνση τα σύνορα με Βουλγαρία, βρίσκεται το Σουφλί, ένα παγκοσμίου φήμης χωριό για το μετάξι του. Μάλιστα, σήμερα αποτελεί τη μοναδική περιοχή της Ευρώπης η οποία δραστηριοποιείται σε όλα τα στάδια του μεταξιού, από την εκτροφή μεταξοσκωλήκων μέχρι την εξαγωγή υφασμάτων και άλλων τελικών προϊόντων.

Μπορείτε να επισκεφθείτε, μεταξύ άλλων, δύο μουσεία που περιγράφουν τη διαδικασία παραγωγής όπως ήτανε στα παλαιά χρόνια με διάφορα εκθέματα όπως μηχανήματα και παραδοσιακές φορεσιές και φυσικά να κάνετε τα μεταξωτά σας ψώνια.

Και πράσινο ώσπου φτάνει το μάτι και ατέλειωτες παραλίες

Κομοτηνή. Η πράσινη πόλη της Περιφέρειας με χαρακτηρισμένα μονοπάτια της φύσης. Καμάρι της πόλης, είναι το μέγαρο μουσικής, το τρίτο μεγαλύτερο στην Ελλάδα μετά από Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Σε κοντινή απόσταση, μπορείτε να απολαύσετε και το μπανάκι σας στην πανέμορφη παραλία Αρωγής στο Φανάρι όπου βρίσκονται και αρκετά παραλιακά μπαράκια.

Όταν η φύση συναντάει το θαύμα

Ίσως το πιο must visit μέρος της διαδρομής είναι η εκκλησία του Αγίου Νικολάου και το παρεκκλήσιο της Παναγίας Παντάνασσας στο Πόρτο Λάγος. Πρόκειται για μετόχι της Μονής Βατοπαιδίου του Αγίου Όρους.

Έχει χτιστεί μέσα στη λίμνη Βιστονίδα με τις εκκλησίες να βρίσκονται πάνω σε δύο μικρά νησάκια ενωμένα με γέφυρες, και το τοπίο να είναι απερίγραπτο. Στην Παναγία Παντάνασσα υπάρχει αντίγραφο εικόνας της Παναγίας που βρίσκεται στη Μονή Βατοπαιδίου, η οποία που σύμφωνα με τους μοναχούς είναι θαυματουργή ειδικά για τον καρκίνο.

Εδώ θα πας για να διασκεδάσεις

Η παλιά πόλη της Ξάνθης με τα φώτα, τα πλακόστρωτα, και τα παλιά αρχοντικά είναι ιδανική για μια μοναδική χαλαρή βραδιά.

Για φαγητό προτείνεται το μεζεδοπωλείο μπαρ «Πηρουνιές». Ενώ για τη βραδινή σας έξοδο μπορείτε να απολαύσετε δροσιστικά κοκτέιλ στην «Τυφλόμυγα» και το «Mano A Mano».

Για τους λάτρεις του γλυκού, η Ξάνθη είναι φημισμένη για τα γλυκά «καριόκες» και «ανώμαλα». Προτείνεται το παραδοσιακό ζαχαροπλαστείο «Παπαρασκευάς», ένα από τα παλαιότερα στην περιοχή.

Δράση και περιπέτεια

Δεν γίνεται να πας Ξάνθη και να μην επισκεφθείς τον ποταμό Νέστο, από τους πέντε μεγαλύτερους της Ελλάδας. Αποτελεί παράδεισο για τους λάτρεις της φύσης και των εναλλακτικών δραστηριοτήτων. Με τη βοήθεια της «RiverLand», μεταβήκαμε σε ένα σημείο θέας που βλέπει κανείς τον ποταμό να περνάει μέσα από καταπράσινα βουνά και να ξετυλίγεται σαν φίδι.

Το ποτάμι προσφέρεται για δραστηριότητες για όλη την οικογένεια όπως ράφτινγκ και κανό καγιάκ. Υπάρχουν, φυσικά, και χαρακτηρισμένα μονοπάτια της φύσης. Εντυπωσιάζει το μονοπάτι που ξεκινά από τη βάση δραστηριοτήτων της Riverland το οποίο περνάει δίπλα από τον ποταμό και πάνω από παλιές ράγες τρένου.

Για τους λάτρεις της ιστορίας και της θρησκείας

Καθοδόν προς την πόλη της Καβάλας, βρίσκεται και ο αρχαιολογικός χώρος των Φιλίππων, που περιλαμβάνεται στα μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.

Η αρχαία πόλη των Φιλίππων υπήρξε αρχικά (360 π.Χ.) αποικία των Θασίων, με το όνομα Κρηνίδες, σύντομα όμως κατακτήθηκε από τον πανίσχυρο τότε Φίλιππο Β΄, βασιλιά της Μακεδονίας, ο οποίος οχύρωσε την πόλη και της έδωσε το όνομά του. Στα ρωμαϊκά χρόνια οι Φίλιπποι ήταν η σπουδαιότερη πόλη της ανατολικής Μακεδονίας.

Από εκεί πέρασε και ο Απόστολος Παύλος, ο οποίος ίδρυσε στους Φιλίππους την πρώτη χριστιανική εκκλησία σε ευρωπαϊκό έδαφος το 49/50 μ.Χ. Κοντά στον αρχαιολογικό χώρο, βρίσκεται το Ιερό Βαπτιστήριο της Αγίας Λυδίας, η πρώτη Ευρωπαία Χριστιανή που βαπτίστηκε από τον Απόστολο Παύλο.

Στον ποταμό Ζυγάκτη, στο σημείο όπου είχε βαπτιστεί, έχει χτιστεί εκκλησία ενώ γίνονται βαφτίσεις ενηλίκων από όλο τον κόσμο. Η Λυδία αναγνωρίστηκε ως αγία μόλις τη δεκαετία του 1970 από την Ελληνική ορθόδοξη εκκλησία.

Ένα πραγματικό θαύμα της φύσης

Δεν είναι λίγες οι φορές που η φύση μας εκπλήσσει με τις δημιουργίες της. Στη Δράμα θα βρείτε το σπήλαιο πηγών Αγγίτη, γεμάτο με τεράστιους σταλακτίτες και σταλαγμίτες. Συνήθως παραμένει κλειστό για τους επισκέπτες από τέλη Φεβρουαρίου μέχρι τέλη Απριλίου. Εξίσου εντυπωσιακό είναι και το τοξωτό άνοιγμα απ' όπου ξεχύνονται τα νερά του ποταμού Αγγίτη στην πεδιάδα δημιουργώντας μια όαση με πλατάνια, λεύκες και ιτιές μπροστά από την είσοδο του σπηλαίου.

Εάν σας αρέσει το κρασί δεν μπορείτε να μην επισκεφθείτε το Κτήμα Κώστα Λαζαρίδη. Μπορείτε να κάνε κράτηση για ξενάγηση και οινογευσία. Αξίζει να σημειωθεί ότι εξάγουν τα προϊόντα τους σε 25 χώρες μεταξύ τους και η Κύπρος, η οποία μάλιστα είναι τρίτη σε πωλήσεις.

Πάνω στη θάλασσα

Τελευταίος σταθμός της διαδρομής η πόλη της Καβάλας με το γραφικό λιμανάκι και το βυζαντινό φρούριο με απίστευτη θέα 360 μοιρών.

Η νυχτερινή ζωή στην Καβάλα διαθέτει περιορισμένες επιλογές. Υπάρχουν μερικά roof garden στον παραλιακό δρόμο και μπαράκια στην περιοχή Άγιος Νικόλαος, όπου βρίσκεται εκκλησία αφιερωμένη στον προστάτη των ναυτικών. Στον δρόμο προς το φρούριο μπορείτε να βρείτε αρκετές ταβέρνες αλλά και το περίφημο ξενοδοχείο Imaret στο οποίο πραγματοποιούνται ξεναγήσεις μετά από κράτηση ενώ μπορείτε να περάσετε μια χαλαρή μέρα στο σπα.

Φέρι για τη Θάσο μπορείτε να πάρετε και από την Κεραμωτή όπου θα βρείτε και παραλίες με μεγάλη αμμουδιά.

ΠΗΓΗ

tothemaonline

Project Category

Ξάνθη

Tags

Θρησκεία

Πολιτιστική κληρονομιά

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Στις ακριτικές περιοχές της Ελλάδας το θαύμα λειτουργεί ακόμη

soliddop — Tue, 28 Mar 2023 07:36:25 +0000

Στις ακριτικές περιοχές της Ελλάδας το θαύμα λειτουργεί ακόμη soliddop Tue, 03/28/2023 - 10:36

Αρθρογράφος:
Άντρια Γεωργίου

Ημερομηνία:
11/11/2022

Ένα οδοιπορικό σε μια Ελλάδα λιγότερο γνωστή, αλλά εξίσου μαγευτική. Μια Ελλάδα που εκεί, στην εσχατιά των συνόρων, επιμένει να «υφαίνει» την ύπαρξή της όπως εκείνη ξέρει καλύτερα.

Είχα πάντα ένα ιδιαίτερο δέσιμο με τις ακριτικές περιοχές. Ίσως να έπαιξε ρόλο το γεγονός ότι μεγάλωσα σε ένα χωριό, μερικά χιλιόμετρα από ένα οδόφραγμα που τo χώριζε με την «άλλη (μας) πλευρά». Είναι εκείνες οι περιοχές που η ιδιαίτερη γεωγραφική τους θέση τις επιφόρτισε με ένα ξεχωριστό -ίσως και μεγαλύτερο- «βάρος» και καθόρισε τη μοίρα τους με έναν τρόπο διαφορετικό από τις υπόλοιπες. Εκείνες οι περιοχές που ζουν στο μεταίχμιο και στις οποίες όμως, «το θαύμα λειτουργεί ακόμη» – χρησιμοποιώντας τα λόγια του ποιητή σε άλλα συμφραζόμενα.

Το ταξίδι στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, στο οποίο μας προσκάλεσε ο Ελληνικός Οργανισμός Τουρισμού (ΕΟΤ), ήταν μια ευκαιρία να βιώσουμε από κοντά αυτό το θαύμα και να δούμε με ποιο τρόπο λειτουργεί ακόμη. Και πράγματι, με έναν δικό του μοναδικό τρόπο λειτουργεί. Μακριά από τα μεγάλα αστικά κέντρα, οι περιοχές εκεί ζουν, αναπνέουν και αναπτύσσονται ανάμεσα σε ωσμώσεις και αλληλεπιδράσεις διαφορετικών πολιτισμών, παραδόσεων, ήχων, μουσικών και γλωσσών.

Ο Έβρος, εκεί στην εσχατιά των συνόρων

Αλεξανδρούπολη, εκεί όπου η Ευρώπη συναντά την Ασία

Πρώτος σταθμός η Αλεξανδρούπολη, η πόλη όπου η Ευρώπη συναντά την Ασία. Φτάσαμε εκεί ένα πρωινό, στα τέλη Σεπτεμβρίου, μέσω Αθηνών. Παρότι φθινόπωρο, ο καιρός ήταν ηλιόλουστος και σύμμαχός μας καθ’ όλη τη διάρκεια του ταξιδιού. Στη σύντομη διαδρομή -περίπου 6 χιλιομέτρων- από το αεροδρόμιο μέχρι την πόλη, σκεφτόμουνα πως αν ο κ. Πέτρος Σαγάνας, ο διευθυντής του ΕΟΤ στην Κύπρο, δεν μάς καλούσε σε αυτό το ταξίδι, ίσως να μην επισκεπτόμουν ποτέ τις εν λόγω περιοχές.

Στο τέλος του ταξιδιού, μέσα στο ίδιο λεωφορείο που οδηγούσε στην Εγνατία ο Πασχάλης -ένας λιγομίλητος νεαρός από ένα ορεινό χωριό της περιοχής- έκανα την ίδια σκέψη, νιώθοντας ευγνώμων που τελικά, έστω κι έτσι, μού δόθηκε η ευκαιρία να γνωρίσω από κοντά έναν κόσμο μακρινό, αλλά συνάμα τόσο οικείο, ζεστό και φιλόξενο. Υποσχέθηκα επίσης, στον εαυτό μου πως στα επόμενά μου ταξίδια θα επιλέγω (και) αυτούς τους λιγότερο γνωστούς προορισμούς ή αυτούς που ορθώνονται σε μια μακρινή γωνιά. Μου φαίνεται πως σε αυτό το περιορισμένο πλαίσιο, το θαύμα χωρεί πολύ πιο αρμονικά.

Η παραλιακή οδός της Αλεξανδρούπολης και στο βάθος ο Φάρος της

Αφήσαμε τα σακάκια μας στο λεωφορείο και κατεβήκαμε σε έναν από τους κεντρικούς δρόμους της Αλεξανδρούπολης. Περπατήσαμε κατά μήκος του παραθαλάσσιου μετώπου και αρχίσαμε να νιώθουμε τον ρυθμό της πόλης και να ανασαίνουμε τις μυρωδιές της. Ήταν ήδη μεσημέρι και οι καφετέριες, τα εστιατόρια και οι ταβέρνες είχαν γεμίσει με κόσμο. Ο Γιώργος, υπάλληλος της Περιφέρειας που μάς συνόδευσε σε όλο το ταξίδι, χαιρετούσε τους ντόπιους και έπιανε κουβέντα μαζί τους. Μου έκανε εντύπωση και του το επεσήμανα. «Έτσι είμαστε εδώ», μού απάντησε. «Όλοι γνωριζόμαστε μεταξύ μας». Εκτός από τους ντόπιους, στην πόλη υπάρχει και πολύς νέος κόσμος, καθώς τέσσερα Τμήματα του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης έχουν την έδρα τους στην Αλεξανδρούπολη. Οι φοιτητές είχαν ήδη αρχίσει να φτάνουν εκείνο τον καιρό, δίνοντας τη δική τους πνοή στην πόλη.
Περπατώντας την παραλιακή οδό, φτάσαμε στον Φάρο, σήμα κατατεθέν της Αλεξανδρούπολης και ένα από τα σημαντικότερά της αξιοθέατα. Ο Φάρος που ορθώνεται επιβλητικά στη δυτική πλευρά του λιμανιού, κατασκευάστηκε τον 19ο αιώνα, αποσκοπώντας στη διευκόλυνση της ακτοπλοΐας και της πελαγοδρομίας για τους ντόπιους ναυτικούς και ναυτιλλομένους που ταξίδευαν στην περιοχή του Ελλήσποντου. Με 27 μέτρα ύψος, 6 ορόφους με πέτρινα σκαλοπάτια και φως ακτίνας 23 μιλίων, ρίχνει ακόμα το άπλετο φως του σε θάλασσα και στεριά.

Ο Φάρος, σήμα κατατεθέν της Αλεξανδρούπολης

Ο Φάρος είναι και το ναυτικό σύμβολο της Αλεξανδρούπολης, που είναι το μεγαλύτερο λιμάνι της Θράκης. Η πόλη ιδρύθηκε ως ένα απλό ψαροχώρι στα μέσα του 19ου αιώνα. Ψαράδες από την Αίνο και τα χωριά Μάκρη και Μαρώνεια έστησαν στην περιοχή έναν οικισμό, τον οποίο ονόμασαν Δεδέαγατς, ονομασία που διατηρήθηκε μέχρι το 1920. Ο ψαράδικος οικισμός -που αργότερα μετονομάστηκε σε Αλεξανδρούπολη- μεγάλωσε σιγά σιγά και αναπτύχθηκε ραγδαία λόγω και της ίδρυσης του σιδηροδρόμου. Σήμερα βέβαια, τίποτα δεν θυμίζει το γραφικό ψαροχώρι του 19ου αιώνα. Η Αλεξανδρούπολη είναι πλέον μια σύγχρονη πόλη και ένας προορισμός διακοπών που μπορεί να ικανοποιήσει κάθε πιθανή ανάγκη, ακόμα και του πιο απαιτητικού επισκέπτη.

Αφού περιδιαβάσαμε στο πολύβουο παραλιακό μέτωπο, ανηφορίσαμε λίγο, για να φτάσουμε στο Εθνολογικό Μουσείο της Θράκης. Το μουσείο που στεγάζεται σε ένα πέτρινο νεοκλασικό κτήριο του 1899 και λειτουργεί από το 2002, αποτελεί έναν ζωντανό τόπο γνωριμίας με τον λαϊκό πολιτισμό της Θράκης. Περιλαμβάνει εξαιρετικά ενδιαφέροντα εκθέματα, οργανωμένα με τέτοιο τρόπο, ώστε ο επισκέπτης να μπορεί να αποκομίσει μια πλήρη εικόνα της παραδοσιακής ζωής τής Θράκης και ειδικότερα του νομού Έβρου από το τέλος του 17ου ώς τις αρχές τού 20ού αιώνα. Στην πόλη, υπάρχουν και άλλα μουσεία όπως το Ιστορικό Μουσείο, το Εκκλησιαστικό, το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας, το Αρχαιολογικό Μουσείο, κ.ά.

Ο διευθυντής του ΕΟΤ Κύπρου, κ. Πέτρος Σαγάνας, η ομάδα δημοσιογράφων από την Κύπρο (Κωνσταντίνος Χάμπαλης, Αντώνης Αδάμου, Άντρια Γεωργίου) και ο Γιώργος Παναγόπουλος, εκπρόσωπος της Περιφέρειας, έξω από το Εθνολογικό Μουσείο της Θράκης.)

Το Εθνολογικό Μουσείο της Θράκης είναι ένας ζωντανός τόπος γνωριμίας με τον λαϊκό πολιτισμό της Θράκης

Αφήνοντας το κέντρο της πόλης, μπήκαμε στο λεωφορείο και κινήσαμε προς τη Μάκρη, λίγο έξω από την Αλεξανδρούπολη. Αυτός ο μικρός οικισμός με τους 900 περίπου κατοίκους, προσελκύει πολλούς ντόπιους και ξένους επισκέπτες ιδίως τους καλοκαιρινούς μήνες, λόγω των όμορφων παραλιών του – μία από τις πιο δημοφιλείς είναι αυτή της Αγίας Παρασκευής με σήμα κατατεθέν το ομώνυμο εκκλησάκι. Σημειώστε επίσης, ότι πάνω από το λιμανάκι της Μάκρης, βρίσκεται και το σπήλαιο του Κύκλωπα, στο οποίο, σύμφωνα με τον μύθο, κατοικούσε ο Κύκλωπας Πολύφημος, τον οποίο ο Οδυσσέας μέθυσε και στη συνέχεια τύφλωσε. Δίπλα από το σπήλαιο, έχουν ανασκαφεί ίχνη ενός νεολιθικού οικισμού που χρονολογείται στο 4500 π.Χ. και είναι ένας από τους σημαντικότερους της Βαλκανικής. Στην ευρύτερη περιοχή, υπάρχουν επίσης, πολλές εκκλησίες, μία από τις πιο γνωστές είναι το γυναικείο μοναστήρι της Παναγίας του Έβρου. Είναι απίστευτο, σκέφτομαι, πως σε τόπους μια σταλιά βρίσκουν τη δική τους ξεχωριστή θέση θρύλοι, παραδόσεις, θρησκευτικές δοξασίες, ιστορικές και προϊστορικές αφηγήσεις.

Άποψη του χώρου της Ιεράς Μονής Κοιμήσεως της Θεοτόκου, ευρύτερα γνωστής ως Ιερά Μονή Παναγίας Έβρου

Η μέρα έφτανε σιγά σιγά στο τέλος της. Στην «Ταβέρνα του Άη Γιώργη», στη Μάκρη, γευτήκαμε πιάτα πεντανόστιμα, έχοντας θέα στο απέραντο γαλάζιο της θάλασσας. Αξία ανεκτίμητη και μια υπενθύμιση των «πρώτων υλών» της ευτυχίας. Παραδοσιακές γεύσεις, τοπικό κρασί ή αγνό τσίπουρο, η βουή του Θρακικού πελάγου και ένας τεράστιος ήλιος να καταδύεται στα νερά του.

Μια εμπειρία απόκοσμη στο Δέλτα του Έβρου

Δεν νοείται να βρεθείς στην περιοχή και να μην επισκεφθείς τον Έβρο, που κυλάει ατάραχος πάνω στα σύνορα της Ελλάδας με την Τουρκία. Σε απόσταση μόλις 22 χιλιομέτρων από την πόλη της Αλεξανδρούπολης, στις εκβολές του ποταμού Έβρου βρίσκεται το εντυπωσιακό και πολύπλοκο Δέλτα του, ένας από τους σημαντικότερους υγρότοπους της Ευρώπης, έκτασης 200.000 στρεμμάτων. Το επόμενο πρωί μπήκαμε στο λεωφορείο και κατευθυνθήκαμε προς το Εθνικό Πάρκο Δέλτα Έβρου.

Στη διαδρομή, η άγρια ομορφιά της ελληνικής φύσης σε συνεπαίρνει. Ήταν τέλη Σεπτεμβρίου και οι αρμυρήρθες που το φθινόπωρο παίρνουν ένα βαθυκόκκινο χρώμα, σκέπαζαν τις όχθες των λιμνοθαλασσών και τους αλμυρόβαλτους. Έξω από το παράθυρο, η ματιά μας άγγιζε -σχεδόν ευλαβικά- έναν περίτεχνο πίνακα ζωγραφικής, από αυτούς που η φύση ξέρει να φτιάχνει με τον πιο αριστοτεχνικό τρόπο.

Ο Χρήστος Πασχαλάκης, βέρος Θρακιώτης από τα Λουτρά του Έβρου και ιδιοκτήτης της Delta Evros Explorer, μάς περίμενε για τη βαρκάδα στο Δέλτα. Μια μοναδική φυσιολατρική εμπειρία που αδειάζει το μυαλό και γεμίζει την ψυχή με γαλήνη, ηρεμία και ομορφιά. Μπήκαμε στο μικρό σκάφος και ξεκινήσαμε. Στις όχθες του Έβρου ξεπρόβαλλαν οι καλύβες των ψαράδων και μερικές βάρκες δεμένες έξω από αυτές. Προχωρώντας, το τοπίο γινόταν σχεδόν απόκοσμο. Στο Δέλτα, ήμασταν μόνο εμείς και μερικοί ψαράδες που καθάριζαν τα δίχτυά τους. Στη διαδρομή, μάς συντρόφευαν ροζ φλαμίνγκο, κύκνοι, αγριόπαπιες, φαλαρίδες, αργυροτσικνιάδες, σταχτοτσικνιάδες και πορφυροτσικνιάδες.

Πέτρος Σαγάνας, Κωνσταντίνος Χάμπαλης, Άντρια Γεωργίου, Αντώνης Αδάμου, Γιώργος Παναγόπουλος, Βαγγέλης Σπανός

Οι βάρκες στις όχθες του Έβρου

Το Δέλτα του Έβρου είναι ένας βιότοπος μοναδικής αξίας και το μεγαλύτερό του μέρος είναι ενταγμένο στον κατάλογο των προστατευόμενων περιοχών της Διεθνούς Σύμβασης Ραμσάρ (1971) λόγω των σημαντικών ειδών που φιλοξενεί. Λειτουργεί ως καταφύγιο για μεγάλους πληθυσμούς υδρόβιων πουλιών, αλλά και ως μεταναστευτικός σταθμός, καθώς την άνοιξη φιλοξενούνται εκεί μεγάλοι πληθυσμοί πουλιών που μετακινούνται από την Αφρική προς τη Βόρεια Ευρώπη.

Στην περιοχή επιρροής του Έβρου έχουν καταγραφεί πάνω από 350 είδη χλωρίδας, ενώ στα νερά και στις όχθες του βρίσκουν καταφύγιο πάνω από 46 είδη ιχθυοπανίδας, 7 είδη αμφιβίων και 21 είδη ερπετών. Εντυπωσιακή είναι και η παρουσία των θηλαστικών στο Δέλτα του Έβρου με 40 και πλέον είδη, ωστόσο, δεν μπορεί να συγκριθεί με τον εκπληκτικό αριθμό ειδών ορνιθοπανίδας που έχει καταγραφεί στην περιοχή, με πάνω από 300 είδη. Η επίσκεψη εκεί είναι σίγουρα μια εμπειρία που δεν θα ζήσεις πουθενά αλλού. Γι' αυτούς τους λόγους, μα κυρίως γι' αυτούς τους άλλους που δεν περιγράφονται με λέξεις παρά μόνο βιώνονται ή αισθάνονται.

Στις Φέρες και στην «πόλη του μεταξιού»

Αφήνοντας το Δέλτα και έχοντας αποτυπώσει στο μυαλό μας εικόνες σπάνιας ομορφιάς, κατευθυνθήκαμε προς τις Φέρες. Από τον Έβρο, η απόσταση γι’ αυτήν την όμορφη κωμόπολη είναι περίπου 6 χιλιόμετρα, ενώ από την πόλη της Αλεξανδρούπολης περίπου 28. Ένα από τα σημαντικότερα αξιοθέατα των Φερών -η παλαιότερη ονομασία των οποίων ήταν Βήρα- είναι ο ναός της Παναγίας της Κοσμοσώτειρας που αποτελεί λαμπρό δείγμα βυζαντινής ναοδομίας. Ο ναός είναι ουσιαστικά το Καθολικό της ομώνυμης Μονής που ίδρυσε περί το 1152 μ.Χ. ο σεβαστοκράτορας Ισαάκιος Κομνηνός. Σήμερα, από όλο το συγκρότημα των οικοδομημάτων της Μονής σώζεται μόνο ο Ναός της Κοσμοσώτειρας, τμήμα των τειχών και των πύργων.

Ο ναός της Παναγίας της Κοσμοσώτειρας στις Φέρες αποτελεί λαμπρό δείγμα βυζαντινής ναοδομίας.

Μερικά μέτρα από την εκκλησία, βρίσκεται η γραφική πλατεία των Φερών. Εκεί θα δεις πολύ κόσμο, θα πιεις τον καφέ σου και, αν πεινάσεις, θα πας στης Λενιώς, για να φας γύρο, παραδοσιακό λουκάνικο ή αν είσαι βίγκαν ένα από τα καλύτερα χορτοφαγικά μπέργκερ, συνοδευόμενο με τις πιο νόστιμες, φρέσκες τηγανιτές πατάτες.

Η πλατεία των Φερών

Τελευταίος σταθμός της ημέρας το Σουφλί, η «πόλη του μεταξιού», 70 χιλιόμετρα από την Αλεξανδρούπολη και λίγα μέτρα από τον ποταμό Έβρο. Η ιστορία του τόπου είναι άμεσα συνυφασμένη με τη σηροτροφία, η οποία αποτέλεσε για δεκαετίες βασική ασχολία του ντόπιου πληθυσμού και κύριο πυλώνα της οικονομίας της περιοχής. Η τέχνη της εκτροφής μεταξοσκωλήκων για την παραγωγή μεταξιού αναπτύχθηκε στην περιοχή τον 19ο αιώνα, με τις πρώτες βιοτεχνικές μονάδες να εμφανίζονται το 1870 και τα πρώτα εργοστάσια να χτίζονται στις αρχές του 20ού αιώνα.

Η σηροτροφία καθόρισε εν πολλοίς και τη φυσιογνωμία της μικρής πόλης. Στο Σουφλί υπάρχουν δεκάδες κουκουλόσπιτα -τα μπιτζικλίκια- μέσα στα οποία γινόταν στο παρελθόν η διαδικασία της σηροτροφίας, αλλά και πλούσια αρχοντικά, τα οποία μαρτυρούν τη μεγάλη οικονομική ανάπτυξη που γνώρισε η πόλη εξαιτίας της παραγωγής και εμπορίας μεταξιού και μεταξωτών ειδών. Σήμερα στο Σουφλί δραστηριοποιούνται αρκετοί σηροτρόφοι και μικρές οικοτεχνίες, ενώ υπάρχουν και δύο μονάδες που συνεχίζουν την παράδοση.

Στην πόλη –που σημειώστε ότι ανακηρύχθηκε «Best Tourism Village» από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Τουρισμού– λειτουργούν επίσης, πολλά μουσεία και συλλογές, ώστε ο επισκέπτης να γνωρίσει μια τέχνη τού χθες που εμμένει να υπάρχει και στο σήμερα. Το Μουσείο Μετάξης που στεγάζεται στο Αρχοντικό Κουρτίδη, παρουσιάζει όλες τις φάσεις και τα στάδια της προβιομηχανικής σηροτροφίας και της μεταξουργίας. Μπορείτε επίσης, να επισκεφθείτε το Μουσείο Τέχνης Μεταξιού, στο οποίο, μέσω μιας βιωματικής ξενάγησης, θα πάρετε μια γεύση των σταδίων παραγωγής του μεταξιού από τα μηχανήματα-εκθέματα που υπάρχουν εκεί, όπως είναι η αναπήνιση, η επεξεργασία του νήματος και η ύφανση.

Το Μουσείο Μετάξης παρουσιάζει όλες τις φάσεις και τα στάδια της προβιομηχανικής σηροτροφίας και της μεταξουργίας.

Το Μουσείο Μετάξης στο Αρχοντικό Κουρτίδη.

Στο Μουσείο Τέχνης Μεταξιού, μέσω μιας βιωματικής ξενάγησης, θα «μυηθείτε» σε όλη τη διαδικασία της παραγωγής μεταξιού.)

Αυτό είναι το πρώτο μέρος ενός οδοιπορικού σε μια Ελλάδα λιγότερο γνωστή, αλλά εξίσου μαγευτική. Μια Ελλάδα που εκεί, στην εσχατιά των συνόρων, επιμένει να «υφαίνει» την ύπαρξή της όπως εκείνη ξέρει καλύτερα. Στο δεύτερο μέρος, το ταξίδι θα συνεχιστεί στην Κομοτηνή, την Ξάνθη, τη Δράμα και την Καβάλα.

ΠΗΓΗ

Project Category

Tags

Πολιτισμός και Εκδηλώσεις

Πολιτιστική κληρονομιά